«лалә» ниң кәчүрмишлиригә қизиқамсиз?

төвәндә дидәм өзташбаши тәрипидин тәййарланған «биливелиң» намлиқ пирограммимизниң бүгүнки санида «лалә» гә даир учурларни силәр билән ортақлишимиз.

«лалә» ниң кәчүрмишлиригә қизиқамсиз?

«лалә» ниң кәчүрмишлиригә қизиқамсиз?

түркийә авази радийоси: дунйаниң әң чоң лалә ишләпчиқарғучиси болған голландийәгә лаләниң истанбулдин елип кетилгәнликини аңлиғанмидиңиз?

лалә әң дәсләптә асийадин сода йоллири арқилиқ ғәрбкә қарап кеңәйди. салҗуқ түрклири билән бирликтә анадолоға кәлгән лалә, салҗуқийларниң бағчилири вә сарайлириниң тамлирини безиди. османли дөлитиниң қурулушидин кейинму лалә һайатниң барлиқ саһәлиригә безәк болушни давамлаштурди. падишаһларниң либаслирида, көйнәклиридә, әскәрләрниң савут – добулғилирида, атларниң башлиқлирида, сарай вә җамәләрниң там безәклиридә лалә рәсимлири ишлитилди. 1453 – йилидики фәтиһтин кейин лаләниң йеңи макани истанбул болди؛ қирим, сүрийәгә охшаш пәрқлиқ җайлардин кәлтүрүлгән лалиләр арқилиқ түрлири көпәйтилди.

йавропаниң лалә билән тонушуши 16 – әсирниң иккинчи йеримиға тоғра келиду. охшаш болмиған мәнбәләргә қариғанда, лаләниң йавропада пәйда болушқа башлиши 1555 – 1562 – йиллири арисиға тоғра келиду. австирийә – венгирийә емпираториниң қануни султан сулайман сарийида турушлуқ баш әлчиси огиер ғиселин де бусбек истанбулдин йавропаға елип барған өсүмлүкләрниң арисида лалә бихлириму бар иди. лалә бусбекниң диққитини тартиду вә бу өсүмлүкниң нотисини өсүмлүк мутәхәссиси дости каролус клусиусқа бериду, дости лаләни голландийәликләргә тонутиду. шундақ қилип вақитниң өтүши билән истанбулдин кәлтүрүлгән лаләләр голландийәниң миллий чечикигә айлиниду.

 

мәнбә: мунасивәтлик тор бәтләр



مۇناسىۋەتلىك خەۋەرلەر