Nogayşa 91/2024: ANA ATA AQQI - 1

Bu yuma “ANA ATA AQQI - 1” baresinde söz bardıramız... Bu hafta “ANA BABA HAKKI - 1” - konusunda sohbet edeceğiz...

2147385
Nogayşa 91/2024: ANA ATA AQQI - 1

Nogayşa 91/2024: ANA ATA AQQI - 1

Azamatlı Haq Allah, - Azametli Hak Allah,

Ullı kitapQur’an’da, -  Yüce kitapKur’an’da,

Ana ata aqqı üşün, -  Ana baba hakkı konusunda,

Biz inangan qullarına,  -  Biz inanan kullarına,

Bek köp ayetlerin aytqan... -  Pek çok ayetlerini buyurmuş...

 

So ayetlerdiñ bîrevinde  -  O ayetlerin birisinde

Aytılgan hakikatlardıñ -  İfade edilen hakikatların

Bîr kesegi nav bolgan: -  Bir kısmı şöyledir:

 

 “Ana atadan bîrevi, -  “Anne ve babadan birisi,

Ya barabarşa ekevi, -  Ya da ikisi beraber,

Seniñ qasında olar, - Senin yanında onlar,

Qartlıq şaqına yetse,  -  İhtiyarlık çağına erişseler,

Sosınlarga, aman ha,  -  Onlara, sakın ha,

‘Of!’ bilan dep aytpa!  -  ‘Of!’ bile deme!

 

Özlerini azarlama! -  Kendilerini azarlama!

Olarga söz söylegende,  -  Onlarla konuştuğunda,

Yımsaq sözbinen ayt!  -  Yumuşak söz söyle!

Sosınlardı bek aya! -  Onlara çok şefkatli davran!

Qaterlerini yıqpa!  - Hatırlarını yıkma!

Äş bîrevini ıncıtpa!  -  Hiç birini incitme!

 

Tagı tömen köñülminen -  Hem de alçakgönül ile

Ayavdıñqanatların -  Şefkat kanatlarını

Üstlerine kerip ısla! - Üstlerine gererek tut!

Em sosınlar üşün:  -  Ve onlar için:

‘Ey Rabb’im! Olar qaydey,  -  ‘Ey Rabb’im! Onlar nasıl,

Meni bala ekende, -  Beni küçük iken

Qarap östirgen bolsa, -  Eğiterek yetiştirmişlerse,

Sen em sosınlarga,  -  Sen de onlara,

Maramat et!’ dep duva et!” -  Merhamet et!’ diye dua et!”

 

Mine sosı barede,  -  İşte bu konuda,

Sözi ötkir bîr alim,  -  Sözi geçen biralim,

Nav ayetlerden şıgarganı -  Bu ayetlerden çıkardığı

Manelerdiñ bazısını,  -  Manaların bazısını,

Bizlerge dep aytqan:  -  Bizlere şöyle ifade etmiş:

 

“Ey, üyinde, qartaygan -   “Ey, evinde, yaşlanmış

Ana ata, yuvıqlar, -  Ana baba, yakınlar,

Ya de qoldan ayaqtan -  Ya da elden ayaktan

Tüsken bîr amalsız, -  Düşmüş bir aciz kişi,

Ya avrıgan qardaşı -  Veya hasta kardeşi

Yaşaytagan müsilman!  -  Yaşayan müslüman!

Quday sözi Qur’an’daqı -  Allah’ın sözü Kur’an’daki

Ayetlerge qarasan,  -   Ayetlere baksan,

Ayetlerdiñ bîrevinde ,  -  Ayetlerin birisinde,

Bes martebeli manemen,  -  Beş mertebeli manayla,

Qartaygan ana atadıñ   -   Yaşlanan anne babaya

Ayavları betke taban, - Şefkat edilmesi yönüne,

Bizdi tartıp aketken... -  Bizi çekip götürüyor...

 

Nege dese dünyada,  - Çünkü dünyada,

En üyken bîr aqıyqat, - En büyük bir hakikat,

Ana atadıñ baladı, -  Ana babanın yavrusunu,

Ayav qorşalavı bolgan... -  Şefkatle koruyup kollamasıdır...

 

En üyken haq tagı, -  En büyük hak da,

Olardıñ nav ayavına -  Onların bu şefkatine

Qarşılıq bolıyaq kepte,  - Karşılık olacak şekilde,

Ballarınıñ sosınlarga,  -  Evlatlarının onlara,

Örmet körsetüvi bolgan...  -  Hürmet göstermesidir...

 

Nege dese ana ata, - Çünkü anne baba,    

Yaşavların ballarına, -  Hayatlarını evlatlarına,

Em tap tätimminen, -  Hem tam hoşnutlukla,

Tagı közlerin qırppay, -  Ve de gözlerini kırpmadan,

Äş oylamay berediler! -  Hiç düşünmeden veriyorlar!

 

Bîr yaqtan em sosınlar, -  Bir diğer taraftan onlar,

Savlay bäri ömirlerin, -  Bütün ömürlerini, tamamen

Ballarına garcagaydılar... - Yavruları için harcıyorlar...

 

Ali ayavlı bîr bala,  -   Şimdi merhametli bir evlat,

Özine süytübine  -   Kendisine böylesine

Savlay yaşavını bergen  -  Bütün hayatını veren

Ana em atasına, -   Anne ve babasına,

İşten kelip örmet etse,  -  İçten gelip hürmet etse,

Em yüreginden kelip  -  Hem yürekten gelerek

Özlerine qızmat etse, -  Kendilerine hizmet etse,

Razılıqların alıp -  Rızalarını alıp

Köñillerin hoş etse, - Gönüllerini hoş etse,

Neşe tiyisli al bolgan!  -  Ne kadar yakışan bir hal olur!

 

Mine sosı aytılgan  -  İşte bu söylenen

Em sanılgan bäri al,  -   Ve sayılan bütün haller,

Är bîr bala üstine, -  Her bir evlat üstüne,

Eger insanlıqtan şıgıp  -  Eğer insanlıktan çıkıp

Bîr yanvarga usamasa,  -  Bir canavara benzemese,

Etiyegi bîr qullıq,  -   Yapması gereken bir vazife,

Em üstine aq bolgan...  -  Hem üstüne haktır...

Sosı sıylı, em alal, -  O saygın, hem samimi,

Örmetli ana atadıñ -   Saygıdeğer ana babanın

İygiligine qarşılıq,  -  İyiliğine karşılık,

Bîr yarasıq yavap bolgan... -  Güzel bir cevaptır...

 

Sosı bala bîr yaqtan  -   O evlat bir taraftan

Ana atadıñqardaşın, -  Ana babanın kardeşini,

Aynı ata anasınday,  -   Aynı ana babası gibi,

Bilip örmet körsetse, -  Bilip hürmet gösterse,

Oñgınlıgın körsetken -  Olgunluğunu göstermiş olur...

 

Nege dese abay akay,  -  Çünkü hala amca,

Ata ökminde bolgan.  -  Baba hükmündedir.

Tiyzeminen nagaşaqay,  -   Teyze ile dayı,

Ana ökminde bolgan. -  Ana hükmündedir.

 

Ene ey, bılay mübarek -  İşte ey, böyle mübarek

Qartlar özi üyinde - İhtiyarlar kendi evinde

Yaşaytagan bîr adem! -  Yaşayan kişi!

So qartlardıñ qasında  -  O ihtiyarların senin yanında

Turganından osanıp,  -  Kalmasından bıkıp,

Olardı avır körüp, -  Onlardan sıkılarak

Atta ölgenlerin tilesen,  -   Hatta ölmelerini istesen,

Ne darece tömen al,  -  Ne derece alçak bir hal,

Em neşe betsizlik  -  Hem ne derece bir vicdansızlık

Bolganın bilip uyan!  -  Olduğunu bilerek ayıl!

 

Nege dese saga olar - Çünkü onlar sana

Yanlarını bergen alde, - Canlarını verdiği halde,

Sen olardıñ ölgenini, -  Sen onların ölmesini

Eger tilegen bolsan, -  Eğer istemiş olsan,

Ne darece zalımlıq, -  Ne derece zulüm

Tagı maramatsızlıq  -  Ve de merhametsizlik

Bolganını em añla! -  Olduğunun farkına var!

 

Em geşimi tar bolganga - Hem geçim darlığı sebebiyle

Qıynalgan muñın adem!  - Zorluk çeken, bunalan kişi!

Seniñ üyünde turgan,  -  Senin evinde kalan,

Qasındaqı so qartlar, -  Yanındaki o ihtiyarlar,

Anan, atan, em yuvıqlar;  -  Annen, baban, yakınların;

Tagı özlerinden qıynalıp  -  Veya kendilerinden rahatsız olup

Senin avır körgenin -  Varlıkları sana ağır gelen

Qart yade kör aqraban; -  İhtiyar ya da kör akrabaların;

Onlar seniñ üyinde,  -  Onlar senin evinde,

Saga bîr yük bolmay,  -  Sana bir yük değil,

Bereket diregi bolgan... -  Bereket direğidirler...

 

Saga rahmet sebebi,  - Sana rahmet sebebi,

Tagı musibetlerdi, -  Ve de musibetleri,

Senden quvuvşı bolgan... -  Senden uzaklaştırıcı, kovucudurlar...

Quday olar sebebimen  -  Allah onların vesilesiyle

Seni em qorşalagan!” -  Seni de koruyor!”

 

Nav barede alimlerdiñ  -  Bu konuda alimlerin

Aytqanı bek biyik, -  Söylediği pek büyük,

Em teren manelerdiñ -  Hem derin manaların

Basqalarını tagı,  - Diğerlerini de,

Aldımızdaqı yumada  - Önümüzdeki hafta

Aytsaq, bizge Quday’dan - İfade etsek, Allah’tan bize

Bîr üyken nimet bolgan...  -  Bir büyük nimet olur...

 

Savlıqpan qalıñız!  -  Sağlıcakla kalınız!

Dr. Yusuf ALTINIŞIK

Podkastlar (тавыш язмаларыбыз)

 
 


Bäyläneşle xäbärlär