Tatarstanda xalıq sanı, oçqıç-poyızd säfärläre häm metro bäyäse

Tatarstan xäbärläre – 09/2022

1836767
Tatarstanda xalıq sanı, oçqıç-poyızd säfärläre häm metro bäyäse

ТӨРКИЯ AШA ТAТAРCТAН ҺӘМ ДӨНЬЯ XӘБӘРЛӘРE / TÖRKİYÄ AŞA TATARSTAN HÄM DÖN'YA XÄBÄRLÄRE 31.05.2022 13:00 PODKAST

Tatarstanda xalıq sanı

“Watanım Tatarstan” gazetı yazğança, Tatarstanda yäşäwçelär sanı 4 millionnan artıp kitkän:

Bötenrusiyä xalıq sanın alunıñ başlangıç yomğaqlarına qarağanda, Tatarstanda 4 million 5 meñ keşe yäşi. Şunıñ 3 millionı - şähärdä. 931 meñ keşe awılda ğomer kiçerä. Rosstat şundıy mäğ’lümatlär kitergän.

2010nçı yıldağı canisäp alu yomğaqları belän çağıştırğanda, respublikada yäşäwçelär sanı 5,8%qa artqan. 11 yıl êlegräk Tatarstanda 3,8 million çaması keşe yäşägän bulğan.

Tatarstan töbäklärdäge xalıq sanı yağınnan, êlekkeçä ük, 8nçe urınnı bili. Tatarstannan alda – Mäskäw, Mäskäw ölkäse, Sankt-Peterburg, Krasnodar krayı, Sverdlovsk, Rostov ölkäläre, Başqortstan.

Şul uq waqıtta İdel buyı federal’ okrugında yäşäwçelär sanı kimep, 28 million 943 meñgä qalğan. Bu – 2010nçı yıldağığa qarağanda 3,2%qa kimräk.

Bıyıl Tatarstannı nindi cäy kötä?

Bıyıl Tatarstanda cäy, uzğan yılğa qarağanda küpkä salqınraq bulaçaq. Bu turıda “TNV Tatarstan Yaña ğasır” televideniyäse xäbär itä.

Bıyılğı kebek salqın may soñğı tapqır 23 yıl êlek küzätelgän. 1999nçı yılnıñ mayında urtaça temperatura şulay uq +9 gradustan yuğarı bulmıy. 2002nçe yılda urtaça 10 gradus tiräse bulğan. 5 yıl êlek – 2017dä şulay uq may çağıştırmaça salqınça ide. Bu – anomal’ küreneş bulıp sanala.

Mondıy xäl keşelärneñ käyıfenä, sälamätlegenä genä tügel, şähär xucalığınıñ törle ölkälärenä citdi yoğıntı yasadı.

Tatarstan belän Törekmänstan arasında oçqıç säfärläre

Şul uq saytta Tatarstan başqalası Qazan belän Törekmänstan şähärlären yaña oçışlarnıñ bäyläyäçäge turında citkerelä:

“Qazan häm Törekmänstan şähärlären yaña aviareyslar bäyläyäçäk. Tatarstan başqalasınnan Törekmänstanğa – zurlığı yağınnan ildä ikençe urında bulğan Törekmänabadqa häm cömhüriyät başqalası Aşxabadqa oçışlar başqarılaçaq, dip xäbär itä Qazan mêriyäse matbuğat xezmäte.

1nçe iyün’dä “Turkmenistan Airlines” aviakompaniyäse Qazannan Törekmänabadqa berençe daimi reys başqaraçaq. Oçışlar çärşämbe könne oyıştırıla. Qazannan kitü waqıtı – 18:30, Törekmänstanğa töşü waqıtı – 23:30.

1nçe iyül’dän Aşxabadqa reyslar başlana: comğa könne Qazannan 10:50 säğat’tä oçıp kitäçäklär, Törekmänstan başqalasına 16:20 säğat’tä töşäçäklär. Yäkşämbe könnärendä Qazannan 23:35 säğat’tä quzğalaçaqlar, Törekmänstan başqalasına kiläse könneñ 5:05 säğatendä töşäçäklär.

Här aêroport öçen cirle waqıt kürsätelgän. Törekmänstanda waqıt Mäskäwdän 2 säğat’kä alda bara. Cädwäldä üzgäreşlär bulırğa mömkin.

Tatarstan Cömhüriyäte Törekmänstanğa turıdan-turı hawa yulları belän bäyle berence häm başlangıç êtapta Rusiyäneñ berdänber töbäge bulaçaq, dip xäbär itä Qazan aêroportı matbuğat xezmäte.

Qazan belän Bişkäk arasında poyızdlar yöri başlıy

TNV Tatarstan Yaña ğasır” televideniyäse beldergänçä, 2022nçe yılnıñ iyünendä koronavirus pandemiyäse arqasında özelgän Tatarstan häm Qırğızstan arasında reyslarnı qabattan torğızu niyätlänä.

Ayırım alğanda, 6nçı iyün’nän atnağa ber tapqır Bişkäk-Qazan-Bişkäk marşrutı torğızılaçaq. Qırğızstanğa kerü öçen barlıq grajdannarğa soñğı 72 säğat’ êçendä alınğan PŚR-testnıñ tiskäre näticäse kiräk.

Bilet alğan grajdannar soñğı altı ay däwamında vakśinaśiya yasatu turında sertifikat kürsätergä tiyış.

Tatarstanda jurnalist Gafiulla Ğaziz wafat

Bu xaqta “Tatar-inform” mäğ’lümat agentlığına anın tormış iptäşe Nailä xanım Ğazizova xäbär itkän.

Ğafiulla Ğaziz Qazan däwlät universitetınıñ jurnalistika bülegenä çittän torıp uqırğa kerä. QAMAZ radiosında tatar telendä tapşırular alıp bara, möxärrir wazıyfasın başqara. Ul milli kütäreleş yıllarında tuğan tel, azatlıq, xalıq yazmışı turındağı tapşıruları belän êşçelärgä rux östi.

1992nçe yılda anı çıbıqlı şähär radiosına êşkä däşälär. Ul şähär radiosında xezmät quya başlıy. Şulay uq “Azatlıq” radiosı tıñlawçıların da tatar dönyası xäbärläre belän tanıştırıp bara.

Qazansu yanında tabiğat’ söyüçelär

“Şähri Qazan” gazetı “Qäğaz’dä park territoriyäse tınıçlıqta qalırğa tiyış, dip yazılğan” isemle mäqaläsendä:

“Ürdäk, aqçarlaq, sirtmäqoyrıq, çebençe, su tawığı – bu qoşlarnıñ barısın da Qazansu yılğası buyında urnaşqan “Savinovo” parkında oçratırğa mömkin. Qazansu yılğası yanında tabiğat’ söyüçelär ornitolog Dinä Wäliyıva belän oçraştı. Ul qazanlılarnı qoşlarnı törle bilgelärgä qarap ayırırğa öyrätte,” - dip yaza.

“Savinovo” parkına balıq totırğa, küñel açırğa kilüçelär baytaq. Yal itügä qarşı kilüçe yuq, ämma çüp taşlap qaldırğannarğa rizasızlıq belderüçelär bar,” – diyılä “Şähri Qazan” gazetı yazmasında.

“Poçta markalarında islam tarixı çağılışı”

“Tatar-inform” agentlığı xäbär itüençä, Tatarstan Milli kitapxanäsendä kollekśioner Al’bert Qadıyrovnıñ “Poçta markalarında islam tarixı çağılışı” kürgäzmäse açıldı. Kürgäzmädä 1950nçe – 2014nçe yıllarda törle möselman illäre poçtaları çığarğan markalar täq’dim itelä.

Tatarstan başqalasında metroda yörü bäyäse arta

Xäzerge waqıtta yörü bäyäse 36 sum. Bank kartası belän tülägän oçraqta – 31 sum. Bu xaqta “Metroêlektrotrans Qazan” xäbär itä.

Transport kartası belän tülägän oçraqta yörü bäyäse 31 sum bulaçaq, ä 100 häm annan da kübräk yörgän oçraqta - 23 sum.

İdel-Uralda dini uyanu häm zamanlaşu

Agentlıqnıñ başqa ber yazmasında xäbärçe Ruşaniya Altay Törkiyäneñ İskeşähär qalasında İdel-Ural töbägendäge dini uyanu häm zamanlaşu turında söyläşülärneñ uzuı turında yaza:

“İskeşähärdä başlanğan 9nçı yäş’lek qorıltayınıñ açılu tantanasında älege tema belän Mimar Sinan isemendäge näfis sänğat’ universitetı ğalime, tarix professorı İsmail Türkoğlu çığış yasıy.

Anıñ dokladı “Törkestannıñ intellektual’ tarixı: İdel-Ural töbägendäge dini uyanu häm zamanlaşu – dip atala.”

 

 
 


Bäyläneşle xäbärlär