Törki Şuranıň 8 nçe sammitı İstanbulda uzdı

Awraziya qaytawazı 12

1735323
Törki Şuranıň 8 nçe sammitı İstanbulda uzdı

 

Bügenge yazmabızda  İstanbulda uzğan Törki Şuranıň 8 nçe sammitı xaqında süz alıp barabız.

Ağımdağı yılnıň 12 nçe noyabrendä Törki Şuranıň 8 nçe sammitı Törkiyä ilbaşı Räcäp Tayyip Ärdoğan räislegendä İstanbulda uzdı. Sammit aldınnan Azärbaycan, Qazaqstan, Qırğızstan, Üzbäkstan, Törkiyä,Törekmänstan däwlät başlıqları  häm Vengriya prem’yer-ministrı Törki Şuranıň Fatixtağı ğomum särqätiplek binasın açtılar. Annarı liderlar Törki Şuranıň 8 nçe sammitı uzaçaq Demokratiya häm irek utrawına yul tottılar.

” Śifrlı çorda yäşel texnologiyälär häm aqıllı şähärlär” teması astında uzğan sammitta liderlar çığış yasadılar. Qazaqstan Cömhüriyäteneň berençe ilbaşı häm Törki Şuranıň maqtawlı räise Nursoltan Nazarbayev sammitqa videoyullama cibärep qatnaşuçılarğa möräcäğät’ itte.

Törkiyä ilbaşı Räcäp Tayyip Ärdoğan täq’dime belän Azärbaycan ilbaşı İlham Aliyev däwlät başlıqları şurası tarafınnan “Törki dönya Ali ordenı” belän büläklände. Orden Aliyevqa Azärbaycan cirläreneň azat itelüen häm cir bötenlegen yaňadan torğızu mömkinlege birgän tarixi ciňü uňayınnan häm törki berdämlekkä, töbäktäge daimi tınıçlıq häm totrıqlılıq urnaştıruğa öleş kertkäne öçen birelde.

Sammitta liderlar Törki telle illär xezmättäşlek şurasınıň, yäğ’ni Törki Şuranıň isemen Törki däwlätlär oyışması itep üzgärtü qararına kildelär. Bu qarar İstanbuldağı sammitta qabul itelgän iň möhim qararlarnıň berse ide.

Sammita Törki dönya 2040 vizionı dokumentı raslandı. Törki däwlätlär oyışmasıň çirattağı adımnarı bu dokument qısalarında tormışqa aşırılaçaq. Monnan tış, sammitta Törki investiśiya fondı buldıru turında qarar qabul itelde.

Oçraşu axırında 121 maddädän torğan İstanbul deklaraśiyäsenä qul quyıldı häm Törki däwlätlär oyışması räislege Törkiyägä tapşırıldı. 121 maddädän torğan İstanbul deklaraśiyäse Törki Şura särqätiplegeneň häm oyışmağa äğ’za däwlätlärneň uňışlı êşlärenä yomğaq yasaw üzençälegendä ide.

 Waqıyğalardan kürengänçä, Törki Şuranıň 8 nçe sammitında törki dönyanıň kiläçägen formalaştıruçı qararlar qabul itelde.

Sammitta Törekmänstan oyışmağa küzätüçe äğ’za itep qabul itelde. Şunı istä totarğa kiräk: Törekmänstan Törki däwlätlär oyışmasınıň tulı äğ’zası bulırğa xoquqlı. Tön’yaq Kipr Törek Cömhüriyäteneň oyışma êşçänlegendä qatnaşuı bik möhim.

8 nçe sammitta oyışmanıň öçençe yaqlar belän xezmättäşlek itü ısulları açıqlandı. Monnan alıp Törki däwlätlär oyışması, äğ’za illär mänfäğät’lärenä turı kiterep, xalıqara arenada êşçänlegen tizlätäçäk häm abruyın kütäräçäk dip äytä alabız. Kiläse yıllarda dönyanıň küp däwlätläre Törki däwlätlär oyışması belän tığız xezmättäşlek itärgä telärlär. Törki däwlätlär oyışması belän Vişegrad törkemeneň urtaq däwlät başlıqları sammitın ütkärü täq’dime monıň berençe konkret misalı. Qırğızstan ilbaşı Sadır Caparovnıň Üzäk Aziya - Kön’yaq Kavkaz platformasın buldıru täq’dime dä iğ’tibarğa layıq.

Törki däwlätlär oyışmasınıň yaňarıp häm nığıp êşçänleklären däwam itüe törki cömhüriyätlärne xalıqara arenada layıqlı urınğa kütäräçäk.

 

Avtor – Abdrasul İsakov 



Bäyläneşle xäbärlär