Awraziya illäre liderlarınıñ tüntäreleş kereşüenä reaktsiyäläre

Awraziya kiñlegendä 31

542581
Awraziya illäre liderlarınıñ tüntäreleş kereşüenä reaktsiyäläre

  15 nçe iyül’ tönendä Törkiyädä tüntäreleş kereşüe tormışqa aştı. Bu tüntäreleş kereşüe säyäsätçelärneñ buldıqlılığı häm törek xalqınıñ uramnarğa çığuı belän çigenderelde. 15 nçe iyül’ tönennän başlap Törkiyä tışqı êşlär ministrı Mävlüt Çavuşoğluna çit illlärdäge xezmättäşläre yaqlaw kürsätep telefonnan şaltırata başladı. İkençe könne dä küp kenä il Törkiyä xalqı häm citäkçelegenä teläktäşlek yullamaları cibärde. Berençe çiratta Awraziya illäre häm bu illär liderlarınıñ Törkiyägä yaqlaw kürsätü yullamalarına tuqtalıp kitik.

Qazaqstan ilbaşı Nursoltan Nazarbayev 16 nçı iyüldä ilbaşı Ärdoğanğa telegramma  cibärep demokratik yullar belän saylanğan ilbaşı citäklägän il xalqınıñ barlıq qıyınlıqlarnı ciñep ,demokratiyäne, totrıqlı üseşne däwam itteräçägen belderde. Nazarbayev telegrammasında tragedik waqiğada ğomere özelgän keşelär ğailäläreneñ qayğısın urtaqlaştı. Yaralanğan keşelärgä şifalar teläde. Qazaqstan ilbaşı Nazarbayev Törkiyä xalqın bergälekkä çaqırdı.

Şul uq könne Qırğızstan ilbaşı Almazbäk Atambayev Qırğızstannıñ dustanä Törkiyäneñ qanuni bularaq saylanğan däwlät räsmi zatların yaqlawın belderde. Atambayev ”Xakimiyätneñ çığanağı – xalıq. Qırğızstan demokratik häm irekle saylaw belän saylanğan il citäkçelegen bärep töşerü öçen xärbi köç qullanunı qabul itä alırlıq bulmawın belderä. Törkiyä Qırğızstannıñ strategik partnerı ,ike il xoquqları isä tarixi häm tuğanlıq bäyläneşläre belän bäylängän. Qırğızstan xalqı Törkiyäneñ legal citäkçelegen yaqlawın belderä häm Törkiyädä tınıçlıqnı, xoquqnı saqlarğa çaqıra”dide.

Qırğızstan  parlament başlığı Çınıbay Tursunbäkov isä 22 nçe iyül’dä Änkarağa kilep Törkiyä Böyek Millät Mäclese başlığı İsmail Kahraman belän küreşte. Tursunbäkov oçraşuda Törkiyädäge tüntäreleş kereşüe waqiğaları öçen borçıluların citkerde. Çığışın törekçä däwam itterüçe Tursunbäkov qaharman törek xalqı, säyäsätçelär,jurnalistlarnıñ berdämlek kürsätep demokratiyäne saqlap qaluın ,monıñ bik zur uñış buluın belderde.

16 nçı iyüldä Azärbaycan ilbaşı İlham Aliyev Törkiyä ilbaşı Räcäp Tayyip Ärdoğanğa telegramma cibärde. Aliyev yullamasında tüntäreleş kereşüen qırıs räweştä ğayepläde. Azärbaycannıñ Törkiyä däwläteneñ häm törek xalqınıñ härwaqıt yanında buluın belderüçe ilbaşı Aliyev Törkiyä watandaşları demokrastik yul belän saylağan xakimiyätne yaqlawların citkerde. Aliyev şulay uq 18 nçe iyüldä ilbaşı Ärdoğan belän telefonnan da söyläşte. Törkiyä tışqı êşlär ministrı Mävlüt Çavuşoğlu belän daimi räweştä êlemtädä buluların belderüçe Azärbaycan tışqı êşlär ministrı Êlmar Mämmädyarov tüntäreleş kereşüeneñ qabul itelä almaslıq buluın ,anıñ belän kileşep bulmawın citkerde.

Şul uq könne Törekmänstan däwlät başlığı Gurbanguli Bärdimöxämmädovnıñ törek xalqı häm Törkiyägä teläktäşlek belderüe,ildä qabat totrıqlılıq urnaşuına tulısınça ışanuı citkerelde. Törekmänstan  tışqı êşlär ministrlığınnan yasalğan belderüdä tüntäreleş kereşüe xäbärlären Törekmänstanda bik borçılıp qabul itüläre assızıqlandı. Belderüdä Törekmänstan häm Törkiyäneñ ber-bersenä tarixi häm tuğanlıq cepläre belän bäyle buluına basım yasaldı.

Gruziya ilbaşı Giorgi Margvelaşvili 16 nçı iyüldä “Törkiyädä demokratik yullar belän saylanğan xökümätne xuplawıbıznı belderäm. Şäxsi bularaq ilbaşı Räcäp Tayyip Ärdoğannı yaqlawımnı citkeräm”dip belderü yasadı. Gruziya premyer-ministrı Giorgi Kvirikashvili isä 17 nçe iyüldä Törkiyä premyer-ministrı Binali Yıldırımğa telefonnan şaltırattı. Kvirikashvili törek xalqı häm xökümäten demokratiya köräşendäge ciñüe belän täbrik itte. Törkiyä – Gruziya yuğarı däräcäle strategik xezmättäşlek şurasınıñ berençe cıyılışında qatnaşır öçen Änkarağa kilgän Giorgi Kvirikashvili 19 nçı iyüldä Törkiyäneñ yuğarı däräcäle citäkçeläre belän dä küreşep söyläşte.

Rusiya Federatŝiyäse däwlät başlığı Vladimir Putin isä 17 nçe iyüldä Törkiyä Cömhüriyäte ilbaşı Räcäp Tayyip Ärdoğanğa telefonnan şaltıratıp tüntäreleş kereşüeneñ başqa qabatlanmawın teläde. Kremldän yasalğan belderügä kürä, Ärdoğanğa şaltıratuçı Putin Konstitutŝiya qanunnarına qarşı xäräkät itü häm qırıslıq başqaru belän kileşep bulmawın assızıqladı.  Tüntäreleşçelärgä qarşı köräştä ğomere özelgän tınıç xalıq häm iminlek köçläre öçen qayğı urtaqlaşqan Vladimir Putin qabat köçle konstituŝon sistema häm totrıqlılıq urnaşuın teläde.

Rusiya milli küzläw oyışmasınıñ Törkiyädä tüntäreleş kereşüe bulacağı turında aldan xäbär aluları häm Änkaranı kisätüläre däğwa itelde. Kreml süzçese Dmitriy Peskov bu xaqta üzlärendä mäğlümat bulmawın belderde. Törkiyä tışqı eşlär ministrı Mävlüt Çavuşoğlu isä “Tüntäreleş kereşüe qısasında iñ köçle yaqlaw kürsätkän illärdän berse Rusiya buldı”dip belderü yasadı.

Ukraina däwlät başlığı Petro Poroşenko Törkiyädäge tüntäreleş kereşüenä reakŝiya belderep Ukrainanıñ ilbaşı Ärdoğannı häm Törkiyä xökümäten xuplawın citkerde. Poroşenkonıñ 17 nçe iyüldä twitter aşa yasağan yullamasında”Demokratiyäneñ töp prinŝiplarına xörmät kürsätergä kiräk. Ukraina demokratik bularaq saylanğan Törkiyä ilbaşı häm xökümäten yaqlıy”digän yullar urın aldı.   

Qıtay Xalıq Cömhüriyäte Törkiyädäge tüntäreleş kereşüenä reakŝiyäsen yazma belderü belän citkerde. Qıtay Xalıq Cömhüriyäte tışqı eşlär ministrlığı süzçese Lu Kangnıñ belderüendä “Törkiyädäge wäzğiyätne yaqınnan küzätep barabız. İldä iñ qısqa waqıtta totrıqlılıq urnaşuın telibez”diyelde.

 

S     Avraziya illäre liderlarınñ belderülärennän dä kürengänçä, Törkiyädä 15 nçe iyül’ tönendä küzätelgän tüntäreleş kereşüe belän kileşep bulmıy häm Törkiyäneñ totrıqlılığı Awraziya illäre öçen bik möhim. Awraziyanıñ äydäp baruçı ile bulğan Törkiyä Cömhüriyäte ,xalqı 15 nçe iyüldäge häm annan soñğı totışı belän mondıy kereşülärdä şunduq ciñügä ireşäçägen dusqa, doşmanğa, härkemgä bik açıq kürsätte.

 



Bäyläneşle xäbärlär