تعمیق بحران مشروعیت اسرائیل در زمینه قوانین بین‌المللی

مشروعیت اسرائیل به دلیل اقدامات وحشیانه دولت نتانیاهو، در جبهه قوانین بین‌المللی با بحران عمیقی مواجه شده است

2149740
تعمیق بحران مشروعیت اسرائیل در زمینه قوانین بین‌المللی

در حالی که حملات اسرائیل به غزه بدون وقفه ادامه دارد، دولت نتانیاهو وارد دوره جدیدی از انزوا می‌شود که هرگز در تاریخ خود ندیده است. به جز دولت بایدن و چند کشور اروپایی، کشوری باقی نمانده است که آشکارا از سیاست‌های نسل‌کشی اسرائیل حمایت کند. اسرائیل در مقیاس جهانی و منطقه‌ای به طور کامل در حال منزوی شدن بوده و این امر اسرائیل را امن‌تر نمی‌کند. اسرائیل که با هدف به اصطلاح امنیت خود، از 7 اکتبر بیش از 40 هزار نفر را که 70 درصد آنها زن و کودک بودند به قتل رسانده است، وارد روند جدیدی می‌شود که طی آن باید با عواقب آن روبرو شود. این روند رویارویی نه تنها از نظر دولت اسرائیل بلکه برای جامعه یهودی نیز به یک بحران امنیتی عمیق اشاره می‌کند. اگر دولت نتانیاهو به وحشی‌گری خود در غزه ادامه دهد، ترمیم بحران امنیتی اسرائیل امکان‌پذیر نشده و در مورد موجودیت کشور اسرائیل مشکل حیاتی ایجاد خواهد شد.

پس از 7 اکتبر، زمینه مشروعیت اسرائیل بطور کل از بین رفته است. اسرائیل نه تنها یک قدرت اشغالگر، بلکه کشوری است که در دیوان بین‌المللی دادگستری به عنوان مظنون نسل‌کشی محاکمه شده، دادگاه کیفری بین‌المللی حکم بازداشت مقامات کشور را صادر کرده و در نزد سازمان‌های بین‌المللی و دیپلماسی بین‌المللی در موقعیت یک دولت منزوی قرار گرفته است. دیپلماسی و انزوا دو نتیجه مهم به همراه دارد. از دست دادن مشروعیت و تشدید بحران امنیتی.

اولین موضوعی که بحران امنیتی اسرائیل را عمیق‌تر کرده و آن را به نوعی به مشکل موجودیتی تبدیل می‌کند، اقدامات وحشیانه دولت نتانیاهو علیه فلسطینی‌های ساکن غزه از جمله نسل‌کشی، جرم جنگی و جرایم علیه بشریت است. یعنی، اسرائیل  در غزه یک جنگ معمولی به پیش نمی‌برد. حتی نمی‌توان اقدامی را که اسرائیل از 7 اکتبر در غزه انجام داده است، به عنوان جنگ تعریف کرد. زیرا هدف ارتش اسرائیل غیرنظامیان هستند که اکثریت آنها را زنان و کودکان تشکیل می‌دهند. تمام ابزارهایی که  به عنوان روش استفاده می‌کند، قبلاً از خطوط قرمز حق دفاع از خود عبور کرده و آگاهانه در خدمت به هدف تخریب برنامه‌ریزی شده یک جامعه قومی و مذهبی معین به کار رفته است. حمله اخیر اسرائیل به پناهگاه‌های موقت مورد استفاده غیرنظامیان در رفح، که آن را "منطقه امن" توصیف می‌کند، از نظر قوانین بین‌المللی یک اقدام عمدی است. دولت اسرائیل در چهارچوب به اصطلاح عملیات نظامی که از 7 اکتبر پیش می‌برد، اقدامات زیادی از جمله جرائم جنگی، نسل‌کشی و جرم علیه بشریت انجام داده است.

به دلیل این اقدامات، مشروعیت اسرائیل در جبهه حقوق بین‌المللی با بحران عمیقی مواجه شده است. ادعاهای مطرح شده در زمینه پرونده نسل‌کشی آفریقای جنوبی علیه اسرائیل در دیوان بین‌المللی دادگستری، این کشور را در موقعیت یک کشور نسل‌کش قرار داده است. صرف نظر از نتیجه تصمیم دادگاه، نسل‌کشی اسرائیل در غزه، روایت جهانی هویت دولتی را که از طریق داستان‌های تاریخی خود ساخته، مختل کرده است. علاوه بر پرونده نسل‌کشی دیوان بین‌المللی دادگستری، بحث درباره تصمیم دادگاه کیفری بین‌المللی در مورد دستگیری و محاکمه در مورد مقامات اسرائیلی نیز چالش دیگری است که اسرائیل در جبهه حقوق بین‌المللی با آن مواجه است. به همراه این تصمیم، اسرائیل هم در نزد سازمان ملل و هم در خارج از این سازمان به صورت بخشی از دو فرآیند محاکمه درآمده و بحران مشروعیت آن در زمینه قوانین بین‌المللی عمیق‌تر شده است.

بحران مشروعیت اسرائیل تنها به مواجه شدن با اتهام تبدیل به یک رژیم نامشروع نسل‌کش در نزد قوانین بین‌المللی به دلیل اقدامات خود محدود نیست. اسرائیل در مقیاس جهانی و منطقه‌ای، از نظر دیپلماتیک به یک دولت منزوی تبدیل شده است. اگرچه قبل از 7 اکتبر سعی کرد با پیمان ابراهیم بر انزوای منطقه‌ای خود غلبه کند، اما عادی‌سازی منطقه‌ای پس از 7 اکتبر پایان یافته و اسرائیل دوباره از نظر دیپلماتیک منزوی شد. در این دوره، بسیاری از کشورها در روابط خود با اسرائیل تجدید نظر کرده و شروع به حمایت از فلسطین و راه حل دو دولتی کردند. اخیرا، به رسمیت شناختن دولت فلسطین توسط اسپانیا، ایرلند و نروژ یکی از شاخص‌های آشکار در مورد شکست اسرائیل در جبهه دیپلماتیک است. بدین ترتیب تعداد کشورهایی که فلسطین را به رسمیت می‌شناسند به 142 کشور افزایش یافت.

یکی دیگر از زمینه‌های تنهایی اسرائیل در جبهه دیپلماسی، بعد سازمان‌های بین‌المللی است. اسرائیل به کشوری تبدیل شده است که بسیاری از سازمان‌های بین‌المللی به ویژه سازمان ملل از اقدامات آن انتقاد می‌کنند. از این نظر، تصویب قطعنامه جدید مجمع عمومی سازمان ملل متحد برای تغییر موقعیت ناظر فلسطین، یک گام انقلابی علیه سیاست‌های اسرائیل است. اگرچه این قطعنامه هنوز در شورای امنیت تصویب نشده است، اما به طور نمادین در نتیجه اقدامات نامشروع اسرائیل در غزه ظاهر شد. بسیاری از سازمان‌های منطقه‌ای نیز جرائم جنگی و نسل‌کشی‌های اسرائیل در غزه را محکوم می‌کنند.

نویسنده: پروفسور دکتر مراد یئشیل‌تاش مدیر بنیاد تحقیقات سیاسی، اقتصادی و اجتماعی ترکیه



خبرهای مرتبط