نتایج تغییر سیاست خارجی آمریکا در خاورمیانه

تغییر سیاست خارجی آمریکا موجب نگرانی شدید اسرائیل و کشورهای منطقه خلیج شده است

1638747
نتایج تغییر سیاست خارجی آمریکا در خاورمیانه

تغییر اقتدار در آمریکا تاثیر جدی بر منطقه خاورمیانه گذاشته است. علی‌الخصوص ولیعهد‌های عربستان سعودی و امارات متحده عربی در پی از دست دادن حمایت مطلق دونالد ترامپ رئیس جمهور سابق آمریکا، درصدد تجدید‌نظر در موقعیت سیاسی خود برآمدند. علاوه براین، با آغاز مجدد مذاکرات هسته‌ای بین ایران و آمریکا، واکنش شدید و تحریکات اسرائیل ظاهر گردید. ترکیه نیز در این معادله، به تلاش برای بیشینه کردن منافع خود ادامه داد.

خاورمیانه در راس مناطق پرتحرک جهان قرار دارد. بیش از ثبات، بحث از آشفتگی در این منطقه امکان‌پذیرتر است. به‌صراحت می‌توان گفت که خاورمیانه با تاثیر درگیری‌ها و مبارزه برسر قدرت شکل گرفته است. علی‌الخصوص در این منطقه یک آشفتگی تحت کنترل مداخله‌های خارجی حکمرانی می‌کند. هر چند که ترکیه یک دولت خاورمیانه‌ای نمی‌باشد، بازهم تحت تاثیر تحولات این منطقه قرار می‌گیرد. در این چهارچوب، منطقه مذکور پس از تغییر اقتدار در آمریکا، صحنه یک تحرک جدی و بازپردازی ساختار سیاسی شده است. فقط، تاثیر مثبت‌تری می‌تواند مورد بحث باشد. از یک‌سو آغاز مذاکرات هسته‌ای آمریکا با ایران و کاهش فشار علیه این کشور و از طرف دیگر، فرسایش حمایت واشنگتن از ولیعهد‌های عربستان سعودی و امارات متحده عربی موجب تزلزل عمیق توازنات در این منطقه شده است.

در حال حاضر اسرائیل و کشورهای منطقه خلیج دچار نگرانی جدی شده‌ و در تلاش دادن پاسخ متفاوتی به تحولات موجود هستند. اسرائیل با گام‌هایی که برمی‌دارد، می‌خواهد به‌طور مستقیم از بهبودی روابط آمریکا – ایران جلوگیری کند. این کشور، ایران را با ادعای موجودیت‌اش در خاک‌های خود و کشورهایی چون سوریه مورد هدف قرار می‌دهد. علاوه براین، هر دو کشور به کشتی‌های یکدیگر در آب‌های خلیج و دریای سرخ نیز حمله می‌کنند. فقط، ایران تاکنون دوری از اسکالاسیون را که هدف اصلی اسرائیل می‌باشد، ترجیح داده است.

کشورهای خلیج نیز در پی درک این موضوع که دیگر نمی‌توانند به دیوار حفاظتی آمریکا در دوره ترامپ اطمینان کنند، تجدید‌نظر در سیاست‌های خود را درپیش گرفتند. در وحله نخست محاصره اقتصادی قطر را برچیده و روند عادی‌سازی روابط با این کشور را آغاز کردند. حتی در موضع خود در قبال ترکیه، میانه‌گرایی را ترجیح دادند. این ترجیح هنوز شکل سیاسی به‌خود نگرفته، فقط نشانه‌ها بسیار واضح هستند.

ترکیه به‌عنوان یکی از مهم‌ترین کشورهای منطقه در مقابل این تغییر و تحول لاقید نمانده است. به‌طوریکه، اقدامات متقابل مختلفی در راستای عادی‌سازی روابط با کشورهایی که در دوره ترامپ در مقابل ترکیه جبهه‌بندی کرده بودند، انجام می‌گیرد. در حالیکه رجب طیب اردوغان رئیس جمهور ترکیه در مورد این موضوع با سلمان بن عبدالعزیز پادشاه عربستان سعودی گفت‌وگوهای تلفنی انجام داده است، تحولات اصلی با مصر ادامه دارد. هیئتی از ترکیه در قاهره پایتخت مصر دیدارهای مهمی انجام داده و هر دو کشور به منافع مشترک متمرکز شده‌اند. از سوی دیگر‌، روند راه‌حل سیاسی در لیبی نیز روابط را در جهت مثبتی تحت تاثیر قرار داده است.

در چهارچوب این تحولات، آغاز روند جدیدی که بتواند موقعیت‌های سیاسی کشورهای خاورمیانه را تحت تاثیر قرار دهد، آشکار بوده و تمامی کشورها به هر نحوی سیاست خارجی خود را مورد بازنگری قرار خواهند داد. در دوره نزدیک می‌تواند برای مدتی به درگیری و جنگ‌های نیابتی وقفه داده شود. فقط، گامهایی که ایران و اسرائیل در این راستا برخواهند داشت، حائز اهمیت خواهد بود. وقوع یک درگیری احتمالی بین دو کشور، تمامی منطقه را متزلزل کرده و می‌تواند از قابلیت سرایت برخوردار باشد. در این میان، عملیات‌های ضد ترور ترکیه نیز در عراق و سوریه ادامه خواهد یافت.



خبرهای مرتبط