Η Τουρκική Μειονότητα της Δυτικής Θράκης (38-2019)

Η μετανάστευση: μία ανοιχτή πληγή για την Τουρκική Μειονότητα

Η Τουρκική Μειονότητα της Δυτικής Θράκης (38-2019)

 

 

            Στην ετήσια απόφαση του Υπουργείου Παιδείας αναφορικά με την αναστολή λειτουργίας σχολικών μονάδων ανά την Ελλάδα, εντύπωση προκάλεσε η απόφαση αναστολής λειτουργίας του Νηπιαγωγείου της Άνω Βυρσίνης, που βρίσκεται σε έναν ορεινό μειονοτικό οικισμό.

 

            Κι αυτό γιατί από τη φετινή σχολική χρονιά, η καθιέρωση της δίχρονης υποχρεωτικής προσχολικής εκπαίδευσης δημιούργησε πολλά προβλήματα κυρίως στη Ροδόπη λόγω απουσίας κτιρίων, με αποτέλεσμα να αποφασισθεί η αναβολή και η μετάθεση του μέτρου για το διδακτικό έτος 2020-2021.

 

            Υπάρχει δηλαδή το εξής οξύμωρο: από τη μια δεν υπάρχουν σχολικά κτίρια ώστε να στεγάσουν τα προνήπια στη Ροδόπη κι από την άλλη σε έναν ορεινό οικισμό κλείνει το νηπιαγωγείο. Η Άνω Βυρσίνη λοιπόν είναι από τα ομορφότερα χωριά του ορεινού όγκου, εκεί που οι κάτοικοι απασχολούνται πρωτίστως στον πρωτογενή τομέα.

 

            Παρόλο που ο πληθυσμός είναι αμιγώς μειονοτικός, το νηπιαγωγείο που ιδρύθηκε ήταν δημόσιο και αποτελούσε την μοναδική επιλογή των γονιών διότι είναι γνωστό το θέμα απουσίας δίγλωσσων μειονοτικών νηπιαγωγείων. Η αναστολή λειτουργίας τόσο του σχολείου της Άνω Βυρσίνης όσο και των σχολείων που εδράζονται σε άλλους αμιγώς μειονοτικούς οικισμούς έχει να κάνει με την τάση εγκατάλειψης και ερήμωσης των χωριών, κυρίως των ορεινών οικισμών.

 

            Η μετακίνηση του μειονοτικού πληθυσμού είναι ένα κοινωνικό ζήτημα με ευρύτερες προεκτάσεις που ανέκαθεν απασχολούσε την κοινότητα. Κι αυτό γιατί όταν οι συνθήκες διαβίωσης γινόταν εξαιρετικά δύσκολες και ασφυκτικές, τότε η αναζήτηση ενός μέρους που θα μπορούσε να διασφαλίσει ένα καλύτερο βιοτικό επίπεδο φάνταζε μονόδρομος.

 

            Σημαντική ήταν η εσωτερική αστική μετανάστευση. Ανέκαθεν ο πληθυσμός του ορεινού όγκου αναζητούσε διέξοδο στα αστικά κέντρα. Η μονοκαλλιέργεια του καπνού και ο πρωτογενής τομέας φυτοζωούσε στα ορεινά, για αυτό και η αναζήτηση επαγγελματικού μέλλοντος μέσω της μετακίνησης ή και της μετανάστευσης φάνταζε για πολλούς νέους μοναδική διέξοδος.

 

            Το ίδιο περιεχόμενο, δηλαδή την επαγγελματική αποκατάσταση, έχουν και πρόσφατες μεταναστευτικές ροές κυρίως νέων ανδρών προς ευρωπαϊκές χώρες. Οι χώρες της δυτικής Ευρώπης, όπως η Ολλανδία και η Γερμανία, αποτελούσαν έναν παραδοσιακό προορισμό από παλιότερες ακόμα δεκαετίες. Σε αυτές προστέθηκαν και χώρες της βόρειας Ευρώπης, όπως η Φιλανδία και η Νορβηγία.

 

            Η μετανάστευση στο εξωτερικό μπορεί να είναι περιστασιακή ή να αποκτήσει μονιμότερο χαρακτήρα. Συνήθως πρώτα φεύγει ο άντρας ενός νοικοκυριού, ο οποίος επιστρέφει ανά τακτά διαστήματα για να επισκεφτεί την οικογένειά του. Υπάρχουν φυσικά και περιπτώσεις όπου όλη η οικογένεια εξαναγκάζεται σε μετακίνηση.

 

            Παρόλα αυτά, η ερήμωση των χωριών και η μετακίνηση του μειονοτικού πληθυσμού είναι ένα μείζον για την περιοχή θέμα που έχει να κάνει με την ανάπτυξη και τις δυνατότητες αναπτυξιακής προοπτικής που όσο πάνε λιγοστεύουν.

           

Όταν δηλαδή μετακινείται ένα ανθρώπινο δυναμικό που αποτελεί ταυτόχρονα ένα πολλά υποσχόμενο εργατικό δυναμικό, τότε η περιοχή αποδυναμώνεται όχι μόνο πληθυσμιακά, αλλά και σε παραγωγικούς τομείς, υστερεί σε ανάπτυξη.

 

            Λίγες ημέρες πριν την Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης που διοργανώνεται κάθε Σεπτέμβριο, φορείς της Βόρειας Ελλάδας πραγματοποίησαν σύσκεψη με τον Πρωθυπουργό. Σε αυτήν συμμετείχαν και οι Πρόεδροι των δύο Επιμελητηρίων της Ροδόπης.

 

            Στη σύσκεψη τοποθετήθηκε και ο Πρόεδρος του Εμπορικού και Βιομηχανικού Επιμελητηρίου Ροδόπης, Νίκος Αγγελίδης. Ανέφερε χαρακτηριστικά: «Καίριο ζήτημα, ειδικά για την περιοχή της Θράκης, είναι να παραμείνει ο κόσμος της σε αυτήν και αυτό μπορεί να επιτευχθεί μόνο μέσα από τη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας». Ανάμεσα στα μέτρα που πρότεινε ήταν να υπάρξει από την πολιτεία ξεχωριστή στρατηγική για τη Θράκη επιχειρηματολογώντας μάλιστα ότι το απαιτούν οι γεωπολιτικές εξελίξεις. Την ίδια θέση επανέλαβε και ο Πρόεδρος Βιομηχάνων Ελλάδος που δραστηριοποιείται σε εθνικό επίπεδο. Ανάμεσα στα μέτρα που παρουσίασε στον Πρωθυπουργό συμπεριέλαβε ειδικό πρόγραμμα ανάπτυξης για τη Θράκη.

 

Επιστρέφοντας στο κομμάτι της μετανάστευσης της Μειονότητας θα έλεγε κανείς ότι αποτελεί ένα μεγάλο κεφάλαιο το οποίο διαφοροποιούνταν ανά περιόδους, και ως προς τους λόγους που εξανάγκαζαν τον πληθυσμό σε μετακίνηση, αλλά και ως προς τις μεταναστευτικές ροές. Όλα αυτά ήταν σε άμεση συνάρτηση με τις ευρύτερες συνθήκες της εποχής.

 

Παρόλα αυτά έχουν παρέλθει οι εποχές που η ταυτότητα του μειονοτικού ήταν υπό διωγμό, με αποτέλεσμα να εξαναγκάζονται σε μετακίνηση ομάδες ατόμων εξαιτίας διώξεων που υφίσταντο από την πλευρά της πολιτείας. Η σημερινή μετανάστευση έχει κυρίως οικονομικά χαρακτηριστικά κι αυτό φανερώνει το αναπτυξιακό έλλειμμα της περιοχής.

 

Πρόσφατα ανέλαβαν τα καθήκοντά τους τα νέα δημοτικά συμβούλια, τα νέα περιφερειακά συμβούλια. Οι παρεμβάσεις που θα φέρουν νέα δεδομένα σε μία περιοχή μπορούν να σχετίζονται με πρωτοβουλίες που λαμβάνονται στην μικροκλίμακα, στα τοπικά όρια ενός δήμου ή μιας κοινότητας χωρίς φυσικά να απουσιάζει παντελώς η πολιτεία από έναν ευρύτερο αναπτυξιακό σχεδιασμό.

 

Από την άλλη πλευρά, ο ορεινός όγκος με όλες τις δυσκολίες, αποτελεί μία πολύ όμορφη περιοχή σε φυσικό κάλλος. Οι οικισμοί εκεί διατηρούν τον παραδοσιακό τους χαρακτήρα, γεγονός που θα έπρεπε να αποτελεί κίνητρο ώστε να προσελκύσει κόσμο στην περιοχή και όχι να εξαναγκάσει ακόμα και τους ντόπιους σε μετακίνηση. Είναι κρίμα οι οικισμοί αυτοί να ερημώνουν για να ζωντανέψουν στις επόμενες γενιές μέσα από τις αφηγήσεις των παππούδων στα εγγόνια τους.

 



ΣΧΕΤΙΚΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ