تبدیل ایاصوفیه به مسجد از نگاه سفیر پیشین ایران در واتیکان و مراکش

سفیر پیشین ایران در واتیکان و مراکش تاکید کرد تصمیم اردوغان برای تبدیل ایاصوفیه به مسجد در شرایطی اجرا شده تورکیه در مقایسه با بسیاری ازکشورهای اروپایی درزمینه اقتصادی و مقابله با بحران کرونا یکی از موفق‌ترین‌‌ها بوده است

1462489
تبدیل ایاصوفیه به مسجد از نگاه سفیر پیشین ایران در واتیکان و مراکش

سفیر پیشین ایران در واتیکان و مراکش تاکید کرد تصمیم اردوغان برای تبدیل ایاصوفیه به مسجد در شرایطی اجرا شده تورکیه در مقایسه با بسیاری ازکشورهای اروپایی درزمینه اقتصادی و مقابله با بحران کرونا یکی از موفق‌ترین‌‌ها بوده است.

دکتر محمد مسجدجامعی، سفیر پیشین ایران در واتیکان و مراکش در پاسخ به اینکه «آیا انگیزه اردوغان برای این اقدام (تبدیل ایاصوفیه به مسجد)، منحرف‌کردن افکارعمومی تورکیه از شرایط سخت اقتصادی کشورش بوده است؟» گفت: «نه، این درست نیست. اتفاقاً اردوغان نه تنها در مقایسه با کشورهای منطقه، بلکه حتی در قیاس با بسیاری از کشورهای اروپایی، هم در مقابله با خود مریضی کرونا و گسترش آن و هم در مهار پیامدهای اقتصادی و اجتماعی‌اش، یکی از موفق‌ترین رژیم‌ها بوده است».

مسجدجامعی (67 ساله) که علاوه بر تحصیلات حوزوی، دارای دکترای ژئوپولتیک از دانشگاه پیزای ایتالیا نیز است، در مصاحبه خود با خبرگزاری «خبرآنلاین» نزدیک به علی لاریجانی رئیس سابق مجلس ایران همچنین درباره تبدیل مجدد ایاصوفیه به مسجد اظهار داشت: 

«تورکیه در حال حاضر در موضع ضعف نیست، نه از نظر داخلی و نه از نظر بین‌المللی. از نظر داخلی، خود اردوغان در تورکیه موقعیت خیلی خوبی دارد و هم‌اکنون کشورش دارای وحدت و انسجام است و نوعی هیجان ملی برای توسعۀ بیشتر در آن وجود دارد، هیجانی که پیوسته تورکیه را جلوتر می‌برد. بنابراین از نظر داخلی، این قضیه به نفع تورکیه تمام شد. از نظر خارجی نیز اکنون تورکیه به موقعیتی رسیده است که حتی خیلی از کشورها می‌ترسند که در برابرش موضع بگیرند».

او همچنین تصریح کرد: «اگر همین اقدام تورکیه را یک کشور اسلامی دیگر مانند مصر یا سعودی یا پاکستان انجام داده بود، بدون استثنا همۀ کشورها در برابرش موضع می‌گرفتند. حتی اگر ترکیۀ بیست سال پیش این کار را کرده بود، همه در برابرش می‌ایستادند. حال آنکه اکنون فقط سه چهار کشور به صورت صریح، ناخرسندی خود را ابراز کرده‌اند. اگر به فرض ایران چنین اقدامی انجام می‌داد، همه اعتراض می‌کردند».

این دیپلمات باسابقه و نویسنده چندین کتاب پیرامون مسائل جهان اسلام و خاورمیانه در ادامه سخنانش هم اظهار داشت: «تورکیه به یک قدرت بزرگ کم‌وبیش همه‌جانبه تبدیل شده است و می‌تواند از هر مسئله‌ای به حداکثر ممکن به نفع خود بهره‌برداری می‌کند، هم از نظر اقتصادی و تجاری و هم از نظر سیاسی و رسانه‌ای و حتی بخش خصوصی. تورکیه در بخش‌های مختلف به طور چشمگیری رشد پیدا کرده است. تورکیه با عموم کشورهای توسعه‌یافته روابط اقتصادی مهمی دارد و به‌واسطۀ مردم و بخش خصوصی‌اش که واقعاً یکی از فعال‌ترین بخش‌های خصوصی کل دنیا به تعداد می‌آید، تقریباً در همه چیز با آنها شریک شده است. شرایط دنیا نیز به گونه‌ای نیست که شما به آسانی بتوانید شریکتان را بزنید، چون اگر او را بزنید، عملاً خود را هم زده‌اید. بنابراین، تورکیه گرچه "عضو رسمی" اتحادیۀ اروپا نیست، اما "عضو طبیعی" این اتحادیه به شمار میرود و یک وابستگی دوجانبه بین آنها به وجود آمده است».

او افزود: "وضعیت کلی و مخصوصاً اقتصادی تورکیه در مجموع از بسیاری از اعضای اتحادیۀ اروپا، مانند یونان و قبرس و رومانیاا و بلغاریا و مجارستان و عموم کشورهای اروپای شرقی و حتی پرتگال، به مراتب بهتر است. به همین دلیل است که در میان همۀ کشورهای جهان سوم، یگانه کشوری که جوانانش هیچ رغبتی به مهاجرت ندارند، همین تورکیه است. حتی گاهی مهاجرت معکوس وجود دارد؛ یعنی افرادی از نسل‌هایی که در کشورهای مهاجرپذیر متولد شده‌اند، یا به کلی به تورکیه بازمی‌گردند یا اینکه گاهی به آنجا می‌روند و چند ماهی ماندگار می‌شوند" .

مسجدجامعی راجع به بازتاب حادثه تاریخی تبدیل ایاصوفیه در میان شهروندان تورکیه مقیم خارج از این کشور نیز گفت: «ترک‌های مهاجر در اروپا و جاهای دیگر، به یک معنی سربازان اردوغان هستند، مخصوصاً که اکنون با این اقدام او در مورد ایاصوفیه، تهییج هم شده‌اند. آنها تاکنون تا بدین اندازه هیجان‌زده نشده بودند. همۀ آنها واقعاً در اوج هیجان به سر می‌برند و فرقی هم نمی‌کند که به کدام گروه و دسته متعلق باشند، از احزاب قومی و ملی گرفته تا احزاب چپ و راست و از احزاب کاملاً اسلامگرا گرفته تا احزاب غیراسلامی و سکولار".

او درباره واکنش افکارعمومی جهان اسلام به این تصمیم تورکیه و تاثیر آن بر تحولات منطقه به‌ویژه در لیبیا نیز اظهار داشت: «تورکیه ویژگی‌هایی پیدا کرده است که دیگران با احترام با او برخورد می‌کنند و حتی اگر انتقادی هم داشته باشند، با احتیاط تمام حرف می‌زنند. حتی مخالفان منطقه‌ای تورکیه که امارات و عربستان در رأسشان هستند، جرأت نمی‌کنند به‌طور مستقیم در برابرش ناسزا بگویند. اکنون برای تورکیه زمان بسیار خوبی است که رقبایش را در منطقه، به‌ویژه در لیبیا به انزوا قرار دهد. اردوغان با این اقدام، توانست گروه‌های اسلامی موافق خود از اخوان‌المسلمین گرفته تا بقیه را تحریک کند و عملاً رژیم‌های رقیب خود که عربستان و امارات و مصر در رأس آنها هستند را در انفعال کامل قرار داد. اگرچه خود این رژیم‌ها مخالف اردوغان هستند، اما افکارعمومی داخلی آنها این قابلیت را دارد که به نفع تورکیه تحریک شود و با این اقدام تورکیه، عملاً این اتفاق افتاد و اکنون افکار داخلی اسلامی آنها در موافقت با اردوغان به هیجان آمده اند. لذا این قضیه ضربۀ سنگینی به رژیم‌های عربی رقیب تورکیه بود و اردوغان توانست نه فقط در این منطقه، بلکه در مجموع جهان مسلمان، نیروهای اسلامی را به سوی خود بکشد. او در حال حاضر نه تنها قهرمان تاریخی تورک‌ها، بلکه قهرمان بسیاری از مسلمانانِ با گرایش دینی-سیاسی میباشد".



اخبار مربوطه