муһәррәм ейи вә ашура күни (авазлиқ)

түркийәниң барлиқ җамәлиридә бир туташ оқулидиған җумә хутбилири/ 37 - 2018

муһәррәм ейи вә ашура күни (авазлиқ)

муһәррәм ейи вә ашура күни (авазлиқ)

әзиз мумин қериндашлар! җүмә күниңлар мубарәк болсун!

аллаһ йаратқан айлар, күнләр вә кечиләр арисида интайин қиммәтлик мөл һөсуллуқ чағларму бар. муһәррәм ейиму мөминләргә нисбәтән ғәнимәт пурсәт, дәп билиниши керәлик толиму қиммәтлик пәйт болуп, һиҗрийә йилиниң 1ейи һесаблинидиған муһәррәм ейи, илаһи фәзил вә бәрәкәтниң, хатирҗәмлик вә бихәтәрликниң башланғучи болуп қалғуси. иншааллаһ.

муһәррәм ейи؛ уруш һарам қилинған 4 айниң бирсидур. аллаһ таала қуран кәримдә бу һәқтә мундақ дәйду:

«шүбһисизки, асман, земин йаритилғандин тартип айларниң сани аллаһниң дәргаһида (йәни ләвһулмәһпузда) он иккидур. улардин төти уруш қилиш һарам қилинған айлардур. мана бу тоғра диндур»[1]

пәйғәмбәр әләйһиссаламму һәдис шәриптә, «рамизан ейидин кейин аллаһниң нәзиридә әң қиммәтлик роза, муһәррәм ейида тутулған розидур»[2] дейиш арқилиқ бу айниң мәнивий қиммитини чүшәндүрүп өткән иди.

әзиз қериндашлар! алдимиздики пәйшәнбә күни муһәррәм ейиниң 10күни, йәни ашура күни болуп, пәйғәмбәр әләйһиссалам ашура күни һәққидә, «ашура күнидә тутулған розиниң бир йиллиқ гунаһқа капарәт болишини аллаһтин үмид қилимән» дегән һәмдә ашура күнигә муһәррәм ейиниң 9йаки 11 - күнини қошуп, 3 күн роза тутушни мөминләргә тәвсийә қилған иди[3].

ашура күни өз нөвитидә йәнә, тарихимиз вә әс хатирилиримиздә толиму чоңқур азабларни қалдурған бир күндур. бу азаблиқ күндә пәйғәмбәр әләйһиссаламниң сөйүмлүк нәвриси вә һәзрәти әли рәзийәллаһу әнһу билән фатимә анимизниң көз қарчуғуси һәзрәти һусәйин рәзийәллаһу әнһу билән униң һәмраһлиқидики 70 тин артуқ мусулман кәрбалада шеһит қилинған күндүр. кәрбала вәқәси, аллаһ вә пәйғәмбәр әләйһиссаламға еман ейтип, қәлбигә әһли бәйт сөйгүси орунлашқан пүтүн мөминләрниң ортақ азаблиқ күнидур. бу қәбиһ вәқәни мәйданға кәлтүргәнләр мәзһиби мәйли немә болушидин қәтий нәзәр, пүтүн мусулманларниң қәлбидә җинайәтчидур.

әзиз қериндашлар! мана бүгүн нурғунлиған ислам дийарлири азаб вә көз йеши билән йуғурулуп, гойа кәрбалаға айлинип қалған әһвалда турмақта. қериндашлиримиз зулумға учраватқан, бигунаһ айал вә кечик балилар өлтүрүливатқан һазирқи мәзгилдә, бизниң биринчи вәзипимиз кәрбалани тоғра чүшиниш вә худди һусәйин рәзийәллаһу әнһуға охшаш наһәқчилиққа қарши көкрәк керип, мәйданимизни ипадиләштин ибарәттур. һәрзәни һусәйин рәзийәллаһу әнһу қуран кәримни вә пәйғәмбәр әләйһиссаламниң һәдис - шәриплирини өзигә йолбашчи қилған болуп, шуңа зулумға баш әгмигән, адаләтсизликкә қарап олтурмиған иди. өзигә сунулған тәлқин тәвсийәләргә пәрва қилмастин, һәқ, һәқиқәт, хатириҗәмлик вә тинчлиқни йәр йүзигә һаким қилиш йолиға атланған иди. бу йолда пүтүн инсанийәткә шәрәплик бир күрәшниң надир үлгисини мирас қалдуруп кәтти.

әзиз мөмин қериндашлар! қуран кәримдә аллаһ таала мундақ дәйду:

«мана бу мениң тоғра йолумдур, силәр бу йолда меңиңлар, натоғра йолларға қейип кәтмәңлар, кейин улар силәрни аллаһниң йолидин чиқирип ташлайду»[4]

пәйғәмбәр әләйһиссалам һәдис шәриптә мундақ дәйду:

«бир бириңларниң әйибини колашқа тиришмаңлар. бир бириңларниң хусусий вә мәһрәм һайатини тәкшүрүп йүрмәңлар. бир бириңларға һәсәт қилмаңлар. бир бириңларға йүз өримәңлар. бир бириңларға өч адавәт сақлимаңлар. и аллаһниң бәндилири! өзара қериндаш болуңлар!»[5]

әзиз қериндашлар! ундақта қени әмисә келиңлар! ирқ, тил, мәзһәп вә мәшрәп охшимаслиқлириниң арқисиға мүкинивелип, бизниң қериндашлиқимизни һуҗум нишани қиливатқанларға, дийаримизда йеңи «кәрбала»ларни пәйда қилишни арзу қиливатқанларға қарши сәгәк болайли!

һәзрәти һусәйин рәзийәллаһу әнһуға охшаш йахшилиқниң вә йахшиларниң йенида, йаманлиққа вә йаманларға қарши тәврәнмәй тик турайли! һәқ вә һәқиқәтни йуқири көтүрәйли! исламниң нурида учрашқан қәлблирмиз билән бирлик вә иттипақлиққа йүгрәйли! һусәйн рәзийәллаһу әнһу вә әһли бәйт қатарлиқ наһәқчилиққа қәтий баш әгмәй, муқәддәс қиммәт қарашлири үчүн җан пида қилған пүтүн шеһитлиримизгә салам болсун! уларниң мәқами алий, макани җәннәт болсун! амин!

әзиз қериндашлар! дүшәнбә күни мәктәпләр ечилиду. йеңи оқу оқутуш йили башлиниду. бу йеңи оқу оқутуш йилиниң истиқбалимизниң үмидлири һесаблинидиған пәрзәнтлиримизгә шундақла уларни әтигә йарамлиқ бир шәкилдә йетиштуриватқан оқутқучилиримизға хәйрилик елип келишини улуғ аллаһтин теләймиз.

аллаһ пәрзнтлиримизниң зиһнини ечип, оқутқучилиримизға утуқ нисип қилсун, амин!

 


[1]  - сүрә тәвбә, 36айәт

[2]  - тирмизи, роза баби, 40һәдис

[3]  - ибни һәнбәл, 1- җилд, 240һәдис

[4]  - сүрә әнам, 153айәт

[5]  - бухари, әдәб баби, 57һәдис



مۇناسىۋەتلىك خەۋەرلەر