чәт әл мәтбуатлирида бу һәптә: 14.06.2017

бу һәптилик чәт әл мәтбуатлиридин таллап тәййарлиған муһим хәвәрлиримизниң қисқичә мәзмунлири төвәндикичә:

чәт әл мәтбуатлирида бу һәптә: 14.06.2017

әнглийәдики ройтерс хәвәр агентлиқи «әрдоған қатарниң йетим қалдурулуши ислам роһиға зит,деди »сәрләвһилик хәвиридә оқурмәнлириниң диққитигә муну учурларни сунди: «түркийә җумһур рәиси рәҗәп таййип әрдоған қатарниң қошна дөләтләр тәрипидин йетим қалдурулушини қаттиқ әйибләп, буниң исламниң роһиға зит болидиғанлиқини ейтти. әрдоған адаләт вә тәрәққийат партийәсиниң парламент гуруппа йиғинида сөз қилип мундақ деди:<қатар мәсилисидә еғир хаталиқ өткүзүлди, бир дөләтниң хәлқини һәр җәһәттин пүтүнләй йетим қалдуруш инсанийлиққа сиғмайду, гойа қатарни өлүмгә мәһкум қилғандәк ишлар болди. қатар террорлуқ тәшкилати даешқа қарши күрәшләрдә түркийә билән бир сәптә туруп актип күрәш қилип кәлди, қатарға төһмәтләрни чаплап бу дөләтни әйибләшниң район дөләтлиригә һечқандақ пайдиси йоқ>. сәуди әрәбистан, бәһрәйин, әрәб бирләшмә хәлипилики вә мисир қатарлиқ дөләтләрниң қатарға еғир имбарголарни қойуп 8 күндин өткәндин кейин, әрдоғанниң қатар киризиси тоғрулуқ бәргән бу байанати қатарниң районда йалғуз әмәсликини  вә күчлүк иттипақдешиниң барлиқини көрситип бериду.»

италийәдики SKANEWSгезити «әрдоған ирақ күрт районлуқ һакимийитиниң мустәқиллиқ реферандуми тәһдиттур, деди»сәрләвһилик хәвиридә муну учурларни оқурмәнлири билән ортақлашти: «бу йил 25-сентәбирдә ирақ күрт (корд)районлуқ һакимийитидә реферандум өткүзүлидиғанлиқи тоғрулуқ тарқалған хәвәрләргә наразилиқ билдүргән рәҗәп таййип әрдоған, бу һәқтә тохтилип мундақ деди:<шималий ирақниң мустәқиллиқ йолида ташлиған бу қәдими еғир хаталиқ болуп,  бу  әһвал ирақниң земин пүтүнликигә тәһдиттур>, бундақ реферандумниң һечкимгә пайдилиқ әмәсликини алаһидә әскәртип өткән рәҗәп таййип әрдоған йәнә мундақ деди: <ирақниң земин пүтүнликини давамлиқ йақлап кәлдуқ, буниңдин кейинму йақлашни давамлаштуримиз>.»

иран парс хәвәр агентлиқи «түркийә билән сүрийәдә тоқунушсиз районларни бәрпа қилиш мәсилиси үстидә келиштуқ»сәрләвһилик хәвиридә муну учурларға орун аҗратти: «иран ташқи ишлар министирлиқи байанатчиси бәһрам қасими һәптилик мухбирларни күтүвелиш йиғинида ташқи ишлар министири муһәммәд җәвад зарифниң түркийә зийаритидә сүрийә мәсилиси үстидә бир қисим келишимләрниң һасил болғанлиқини билдүрди. қасими түркийә билән сүрийәдә тоқунушсиз районлар бәрпа қилиш мәсилиси үстидиму келишим һасил қилғанлиқлирини вә нөвәттә бу мәсилидә илгириләш көрүлгәнликини ейтти. қасими мәйли астана музакирилиридә болсун мәйли башқа әһвалларда болсун иранниң  түркийә билән муһим ишларни вуҗудқа чиқиралайдиғанлиқлириға ишинидиғанлиқини алаһидә әскәртип өтти.»

әнглийәдики әл һайат гезити «мисир сувәйиш қанилини түркийәниң уруш парахотлириға тақивәтмәйду»сәрләвһилик хәвиридә муну учурларни оқурмәнлири билән ортақлашти: «мисир түркийә билән қатар оттурисида түзүлгән мудапиә келишиминиң роһи бойичә қатарға қарап йолға чиққан түркийә уруш парахотлириниң сувәйиш қанилидин өтүшигә рухсәт бериш йаки бәрмәслики мәсилиси тоғрулуқ байанат берип, сувәйиш қанилиниң хәлқаралиқ өтүш еғизи болуштәк алаһидилики болғанлиқтин уруш парахотлириниң сувәйиш қанилидин өтүшигә тосалғу болғили болмайдиғанлиқини билдүрди. лекин мундақ мустәсна бир әһвал бар: навада мисир билән мәлум бир дөләт уруш һалитигә киргән болса у дөләтниң уруш парахотлириға сувәйиш қанилидин өтүшигә рухсәт қилинмайду, әрәб дөләтлириниң қатарни байқут қилиш қарари уруш һалити билән мунасивити йоқлиқидин, шуңа сувәйиш қанилидин уруш парахотлириниң өтүшигә тосқунлуқ қилинмайду.»

германийәдики DEUTSCHE WELLE гезити «меркел  район дөләтлирини қатар киризисигә чарә тепишқа чақирди»сәрләвһилик хәвиридә мунуларни әскәртти: «германийә баш министири ангела меркел қатар киризисигә чарә тепиш үчүн парс қолтуқи дөләтлиридин сирт иран вә түркийәниңму һәмкарлиқ ичидә һәрикәт қилиши лазимлиқини ейтти. мексика зийаритидә сөз қилған ангела меркел райондики дөләтләр бирликтә һәрикәт қилмай туруп қатар киризисиниң һәл болмайдиғанлиқини билдүрди. қатар киризисиниң һәл болуши үчүн парс қолтуқи һәмкарлиқ кеңишигә әза дөләтләрниң һәмкарлиқ ичидә һәрикәт қилишиниң толиму муһим икәнликини алаһидә әскәртип өткән меркел:<сүрийә, ирақ вә ливийәдикигә охшаш, бәзи дөләтләр музакириләрниң сиртида қалған әһвалда киризисләрниң сийасий җәһәттин һәл қилиниши мумкин әмәс, шуңа қатар киризисиниң һәл қилинишида түркийә билән иранниң роли толиму муһимдур>деди.»



مۇناسىۋەتلىك خەۋەرلەر