• Video galereyası

Soltanäxmät mäçete

Törkiyäneñ mädäniyät xäzinäläre 13

Soltanäxmät mäçete

Törkiyäneñ mädäniyät xäzinälärendä bu atnada sezgä Törkiyäneñ häm İstanbulnıñ iñ küp turistlarnı caläp itkän dini üzäklerennän Soltanaxmät mäçeten tanıtaçaqbız.

Vizantiya imperiyäseneñ başqalasınıñ mohim ber büleme bulğan Sarayburnu yartı utrawı. İstanbul şähäreneñ iñ yaratılğan urını bulıp tora ide. Hawadan, diñgezdän , qaydan qarasağız da İstanbul siluetında qayber binalar aldağı planda tora. Topkapı Sarayi, Ayasofiya häm yanında bulğan Soltanaxmät maete bolarnıñ iñ ähämiyätlelärdän.

Çit il fayans häm qaläm eşlärendä kübräk zänğär tösne qullanu säbäbe belän Blue Mosque- Zänğär Cämiğ dip isemländerelä. Cämiğ İstanbulnıñ Vizantiya başqalası bulğan çorlarında bu mäydanda urın alğan böyek İppodromnıñ yanında urnaşqan.

Xäzerge waqıtta Soltanhamät mäydanı bularaq belenä.

 

Ğosmanlınıñ dönya citäkçelegendä süz ütä torğan iñ köçle çorlarda 1609nçe yılında Padişah Soltanahmät İstanbulnıñ siluetın barlıqqa kitäräçäk qalqulıqta tarixı Vizantiya sarayınıñ urınında isemen taşıyaçaq zur ber mäçetneñ tözelüe öçen Ğomum Arxitektor Sedefkar Ağağa wazıfa birer.

Ozın waqıt däwam itkän tözeleş 1617nçe yılında tamamlanıp ğibadätkä açıla.

Şul waqıttan birle İstanbulnıñ iñ kürkäm mäçetlärennän berse bulırğa däwam itä.

Ozın waqıt buyınça İslam dönyasınıñ barı tik 6 manaralı mäçete bularaq qala.

Cämiğ 6 manaralı yasalawı arqasınnan xörmät buyınça Käğbädäge 6 manara 7 gä çığarıla.

Soltanahmätkä İppodrom tarafındağı töp tac qapqasınnan häm ike yanında bulğan zur qapqalardan kerelä. Bu qapqalardan kergändä sezne urtasında ber fontanı bulğan arqalı işeğaldı qarşı ala. Arkalarnıñ kolonnalarına, fontannıñ maturlığına ğäcäplänep qalasız. Arqasında mäçetneñ biyeklege böten häybäte belän iğtibarnı üzenä caläp itä. Kükkä taba kütärelgän töp qapqa häm arqasında çiratlap kütärelgän yartı ğömbäzlär töp ğömbäz belän berläşä.Bu maturqlıqnı kürgän keşe ğäcäplänep qala.

Ägär su eçergä teläsägez ikän fontannıñ şıbır-şıbır aqqan suları, täharät alu häm susawnı basu öçen şuşı izge urın sezne kötep qala. Bu işeğaldın uzğaç Soltanaxmätneñ töp qapqasına ireşäsez. Ayaq kiyemegezne salğanda än mäçetkä kerä alasız.

Çınnap isketkeç manzaranı küräsez. Mäçetneñ här cirendä urın alğan 260 täräzädän kergän yaqtılıq, ğömbäzdän asılınıp torğan lyustralar fayanstan häm qaläm işlärennän kilgän zäñğär tösneñ östenlege sezne üzenä caläp itä.

Dürt filneñ ayağında nigezlängän ğömbäz häm bu ğömbäzneñ yöken tufraqqa küçerer öçen qullanılğan yartı ğömbäzlär, dürt fil ayağı belän köçne tufraqqa.

Mäçetneñ eçenä kergäç iskitkeç mihrabı, minbäre, möäzin häm padişahlarnıñ utıru urının kürä alasız. Mäçetneñ ğömbäzlärdä häm diwarlarda urın alğan Ğäräpçä ayätlär sezne mistik toyğularğa yünältä.

Mäçetneñ izgelege häm kürkäme qarşısında ğäcäplnüegez tağın ber tapqır arta.

Mäçetneñ fayansları İzniktä citeşterelde. Yazular da çornıñ tanılğan yazu ostası Diyarbakırlı Seyid Kasım Gubari tarafınna yasalğan. Täräzälärdä urın alğan vitraj pıyalası Venedikttän kilgän büläklär ide. Xäzerge köndä modern vitraj pıyalalar belän almaştırılğan.Ğosmanlı sänğäteneñ iñ matur ürnakläre mäçetneñ här poçmağında kürelä ala.

Mihrap märmär ostalığı ul çorda iñ yuğarı däräcädä ide. Soltanaxmät Cämigeneñ kürşese Ayasofiya häm Vizantiya arxitekturasınnan oxşaşlığı belän bergä Ğosmanlı mäçete arxitekturasınıñ uñışlı ber sintezne tudıra. Klassika çorınnan soñ uñışlı ber ürnäk bulıp tora.

 

İstanbulğa kilgän çit il turistlarnıñ qızıqsınuı belän bergä kürergä telägän urınnarnıñ iñ alda baruçı mäçet här yıl yözmeñnärçä kilüçene qabul itä. Törkiyä turizmda iñ yaratılğan urınnardan bulğan bu mäçetne motlaq räweştä kürep bu iskitkeç maturlıqlarnı cirendä tikşerergä kiñaş itäbez.



Bäyläneşle xäbärlär