بحران یمن؛ عمیقترین بحران روز جهان

جنگ داخلی یمن که با حملات شورشیان حوثی آغاز شد، عمیقترین بحران انسانی سالهای اخیر است.

بحران یمن؛ عمیقترین بحران روز جهان

در سپتامبر سال 2014، جنگ داخلی یمن که با حملات شورشیان حوثی تحت حمایت دولت ایران آغاز شد، در حالی در آستانه سومین سالگرد خود به سر می برد عمیقترین بحران انسانی سالهای اخیر است.

در برنامه این هفته دکتر جمیل دوغاچ، استاد دانشکده روابط بین الملل دانشگاه آتاتورک به ارزیابی این موضوع خواهد پرداخت.

پس از سپتامبر سال 2014 حکومت مشروع یمن و خصوصا منصور هادی رییس جمهوری این کشور مجبور به پناهندگی به عربستان شده و از طریق این کشور اقدام به مبارزه با گروههای شورشی کردند.

در حقیقت، مبارزه مسلحانه شورشیان حوثی که طی سال های مدید در یمن به حالت منجمد نگاه داشته شده بود را می توان به عنوان بازتابی از جنگ در حال وقوع در سوریه دانست. عربستان سعودی با ورود به مبارزه علیه شورشیان زیدی مذهب حوثی که از حمایت ایران برخوردارند اقدامات و مداخله نظامی جدی ای را علیه توسعه طلبی شیعیان آغاز کرد. هنگامی که عملیات حکومت عربستان از سوی  کشورهای عربی خلیج و حتی کشورهایی نظیر مصر، سودان، پاکستان و مراکش، مورد حمایت قرار گرفت بحران یمن تبدیل به بحرانی منطقه ای شد. نیروهای ائتلاف به رهبری عربستان سعودی جنگ داخلی یمن را به عنوان مقاومت در برابر توسعه طلبی مذهبی تعریف می کنند.

درگیری در یمن محدود به بازیگران ذکرشده نیست. چراکه ستیزه جویان القاعده وداعش نیز با حضوری فعال در یمن همراه با قبایل سنی، در حال مبارزه با شورشیان حوثی هستند. با این وجود، مقاومت ائتلاف عربd و نیروهای بومی، مانع از استقرار و حاکمیت شورشیان بر بخش عمده ای از یمن نشده است.

در سطح جهان به دلیل حوادث یمن  می توان واکنشهایی علیه ایران مشاهده کرد. سازمان ملل و بسیاری از کشورها همچنان دولت هادی را به عنوان یک دولت مشروع قبول می کنند.

تا سال 2017 تلاش های سازمان ملل متحد برای برقراری آتش بس ناکام مانده و درگیری های در یمن در غربت مذاکره بین طرفها ادامه دارد.

در طی چند هفته گذشته، حملات موشکی حوثیها به پایتخت عربستان سعودی، یعنی ریاض، توسط سیستم دفاع هوایی سعودی منهدم شد. این نشان می دهد که جنگ قدرت بین حکومت ایران و سعودی چقدر جدیتر شده است.

در تجزیه و تحلیلهای صورت گرفته گفته می شود که ایران جنگ مذهبی در یمن را به عنوان سکوی پرشی برای سرایت درگیریها به مناطق شیعه نشین عربستان مورد استفاده قرار می دهد. این نشان می دهد که ایران از درگیریهای فرقه ای به عنوان وسیله ای برای تسویه حسابهای منطقه ای استفاده می کند. با این حال، دیده می شود که حملات هوایی انجام شده توسط نیروهای ائتلاف تحت رهبری عربستان در یمن، اصلی ترین عنصر موثر در تعمیق بحران انسانی در این کشور است.

با این حال، در طرف دیگر این مسئله، أوضاع وخیم مردم یمن قرار دارد که باید به خوبی مورد توجه قرار گیرد. در این کشور با جمعیتی 27 میلیون نفری، 17 میلیون نفر، نیاز فوری به کمکهای بشردوستانه دارند. با توجه به اینکه بنادر عدن و حدیده که از نقاط اصلی ورود کالا به این کشور هستند، در اشغال حوثیها است لذا کشور با بحران غذایی وخیم و نیز شیوع شدید بیماری های همه گیر مواجه شده است. تقریبا در تمام کشور وضعیت زندگی عادی نیست و خدمات عمومی متوقف شده اند. شیوع بیماری وبا که از آوریل 2017 آغاز شد، تا ماه اکتبر سال جاری به بیش از 90 درصد از کشور گسترش یافته است. در کشوری که تقریبا 1 میلیون مورد ابتلا به بیماری وبا تشخیص داده شده،  تعداد متوفیان از این بیماری به 3 هزار نفر بالغ شده است

علل وقوع این اپیدمی عبارتند از: فروپاشی کامل زیرساخت های کشور، توقف خدمات بهداشتی اولیه، عدم دسترسی به منابع آب پاک و عدم تامین مواد غذایی مناسب. علاوه بر این، تقریبا هیچ سازمان بین المللی یا هیچ سازمان داوطلب نوعدوست در جهان، به ویژه سازمان ملل متحد، قادر به ورود به یمن به دلیل اختلافات و درگیریها نیست.

با این حال، یکی از استثناءات این وضعیت کمپین "امید" ترکیه در ماه ژوئیه بود. به این ترتیب که نهادهای مختلف ترکیه به دنبال دستو رجب طیب اردوغان رییس جمهور، کمک های بشردوستانه ای به ارزش 20 میلیون دلار و به وزن 120 راهی یمن کردند. دراز شدن دست کمک ترکیه به یمن برای این کشور از اهمیتی حیاتی برخوردار بود. علاوه بر این،  در خلال سال 2016 نزدیک به 200 بیمار یمنی که تحت شرایط نامناسب قرار داشتند به ترکیه آورده شدند و تحت درمان قرار گرفتند.

همانند بحرانهای عمیق انسانی در سوریه و عراق، در جنگ داخلی وحشیانه یمن نیز، بدون تردید این مردم غیرنظامی هستند که ضربه می بینند. یمن اکنون جایی است که مرگ و میر گسترده ای در آن مشاهده می شود و مهاجرت انسانها به امری بسیار طبیعی تبدیل شده است و این ها همه تجربیات تلخی هستند که از نسل امروز به نسل اینده منتقل خواهد گردید.

 


برچسب ها: بحران انسانی , یمن

خبرهای مرتبط