نظری به آجندای تورکیه و جهان دوشنبه 27 قوس 1396 هجری

سازمان ملل متحداز سال 1960 بدین طرف، شیوه کارکرد وحیطه قدرت حمایت خود از حقوق بین المللی را تا حد زیادی از دست داده است

نظری به آجندای تورکیه و جهان دوشنبه 27 قوس 1396 هجری

مفهوم دولت از افلاطون تا به امروز این چنین تعریف شده است:

"موجودیت حقوقی که توسط ملت یا گروهی ازملتها تشکیل شده وبسته به تمامیت ارضی که ازلحاظ سیاسی، سازماندهی شده باشد، عبارت از دولت میباشد". سازماندهی سیاسی این موجودیت حقوقی در چارچوب قواعد و مبانی خاص انجام داده میشود. این قواعد و مبانی خاص در طول زمان اصلاح شده  و تبدیل به قانون میگردد. غربی ها معتقد هستند که تاریخ تبدیل قوانین به مبانی حقوقی با امضای توافقنامه "مگنا کارتا در 1215" آغاز میشود. اما مسلمانان بر این باور هستند که تاریخ تبدیل قوانین به حقوق، وثیقه مدینه میباشد. این وثیقه توسط شخص پیامبر اسلام صلی الله علیه وسلم و پس از هجرت ایشان از مکه به مدینه درسال 623 میلادی تدوین شده است. این کنوانسیون جامع ترین قوانین حقوق بشر تدوین شده تا به آن روزبود که پیامبرگرامی اسلام و مسلمانان، یهودیان و نیز بت پرستان را در برمیگرفت. هر چند سعی شد تا با وضع این قوانین به جنگ و درگیری بین قبایل اوس و خزرج که دو قبیله مهم آن زمان در مدینه بودند، پایان داده شود، اما این سند در اصل بر آزادیها و حقوق اساسی انسانها تاکید داشت. همچنین با وضع این سند، قبایلی که پراگنده شده بودند تحت عنوان امت (دولت) واحد گردهم آمدند و هر کدام در قبال یکدیگر مسئولیتهایی را بر دوش گرفتند. وثیقه مدینه همچنین ازنظرتاکیدبرآگاهی امت واحد بودن، ایجاد همبستگی اجتماعی، اتحاد سیاسی و زمینه دفاع مشترک یک سند تاریخی سیاسی و حقوقی قابل توجهی را تشکیل میدهد. درشرق وغرب، مبارزه برای ادامه زندگی بشر، به رغم تمامی حاکمان و دیکتاتورهای بی رحم، یک جنگ عادلانه و منصفانه است. با توسعه اقتدار دولتی و گسترش آگاهی ملی، مفهوم عدالت ازارزش جهانی برخوردارشد وباعث بوجود آمدن نهاد "حقوق بین المللی" شد. ودرهردوره یی تقریبا تمامی دولتها به تطبیق خود با قوانین بین المللی متعهد بوده اند. بعد ازجنگ و ویرانی های بوجود آمده در نتیجه دو جنگ جهانی اول و دوم، انسانها مجبور شدند، اطراف یک سازمان و نظامنامه حقوقی جدید گردهم آیند. نوع بشربدلیل فقدان هرنوع نظامی که حافظ حقوق بین المللی بوده باشد، درهردوجنگ جهانی دهها میلیون کشته ومجروح دادندواین  ضرورت سبب شدتا در25اکتبر1945درشهرسانفرانسیسکودرآمریکا، سازمانی به نام سازمان ملل متحد تاسیس یابد. دراین سازمان که باهدف حمایت ازصلح و امنیت جهانی وایجادهمکاری اقتصادی، اجتماعی وفرهنگی تاسیس گردید، تقریبا تمامی کشورها بدلیل تخریب بوجود آمده درنتیجه هردوجنگ، شرکت کردند.

سازمان ملل متحد بویژه دردوره جنگ سرد، فایده های بسیاری را برای انسانها وکشورها داشت. اما متاسفانه ازسال 1960 بدین طرف، کارکرد خود وقدرت حمایت ازحقوق بین المللی را تا حد زیادی از دست داده است. کلیه سازمانهای تاسیس یافته بعد ازجنگ جهانی دوم وبویژه معاهده یالتا و قراردادهای بعد ازآن، امروزه بیش ازآن که فایده ای به حال ملل جهان داشته باشند، بیشترتبدیل به باری سنگین بردوش آن شده اند. بویژه کشورهای قدرتمند، شروع به استفاده سوازاین سازمانها علیه کشورهای کوچک وضعیف کرده اند. مثلا ایالات متحده آمریکا، به بهانه وجود تسلیحات هسته ای درعراق، اینکشور را اشغال کرده و سبب کشته شدن بیش از1 میلیون انسان ومهاجرت بیش از 10 میلیون تن گردید و در نهایت متوجه شد که درعراق سلاح هسته ای وجود ندارد. اما علیرغم این موضوع، هم اکنون هیچکدام ازکشورها ونهادهای بین المللی جرات محاکمه ایالات متحده را ندارد. در دهه های اخیر، روسای جمهور ایالات متحده، سبب کشته شدن میلیونها انسان درعراق، افغانستان، سوریه و فلسطین شده اند. اما هیچکدام از این روسای جمهور نزد دیوان عدالت مورد محاکمه قرار نگرفتند، حتی بازخواست نیزنشدند.  به همین شکل دولت اسرائیل نیزازدهه 1960 بدین طرف ازهیچکدام ازمصوبات شورای امنیت سازمان ملل تابعیت نمیکند. اسرائیل ازبدو تاسیس تا به امروز به جنگ ودرگیری با همسایگان خود پرداخته و خاک آنها را اشغال میکند. هم اکنون نیزدرتلاش است تا اندک خاک فلسطین را که برایش باقی مانده، به اشغال خود درآورد. در حالی که اصول واساس تمامی جنگ ودرگیریهادرحقوق بین الملل مشخص شده و حقوق بین الملل نیزازاصل واساسی برخورداراست، اما اسرائیل ازبدوتاسیس تابه امروزدرتلاش گسترش خاکهای خود از طریق جنگ و خونریزی میباشد. بطورمثال تپه های جولان رادرسال 1967 اشغال کرد. براساس حقوق وموازین بین المللی  این تپه ها باید هرچه زودتراعاده گردد. اما اسرائیل با حمایت غیررسمی بسیاری ازکشورهای جهان و در راس حمایت مستقیم آمریکا، 50 سال است که به استقراردرخاکهای اشغالی ادامه میدهد و قصد ترک آنها را نیز به هیچ وجه ندارد.  درحالیکه اسرائیل بایدهرچه زودتردرچارچوب قوانین و حقوق بین المللی با فلسطین برسرمیز مذاکره بنشیند،  برعکس به انکارموجودیت فلسطین ودولت فلسطین میپردازد. حتی این انکارراازکرسی سازمان مللوازطریق پلاتفرمهای جهانی انجام میدهد وهمانطور یکه رجب طیب اردوغان رئیس جمهورترکیه نیز اظهارمیدارد، "تروردولتی" راتبدیل به "سیاست رسمی" خودکرده و درادامه آن نیزاصرار میورزد. اما ترس آن داریم، هنگامی که مراکز قدرت جهان که در راستای منافع خود، جهان را به سوی هرج و مرج سوق میدهندودولتهایی نظیرآمریکا و اسرائیل که سیاستی مبتنی بر ظلم و راهزنی جهانی را سرلوحه خود قرار داده اند، فریاد عدالت و حقوق جهانی سردهند، هیچ موسسه جهانی که صدای آنها را بشنود، باقی نمانده باشد.    



اخبار مربوطه