دنیاده‌گی مسلمانلر نینگ روحي و معنوي  پرچه‌لنیشی

سیاسی تحلیل

دنیاده‌گی مسلمانلر نینگ روحي و معنوي  پرچه‌لنیشی

جمهور رئیس سوزلاوچیسی جناب ابرا‌هیم قلین نینگ ده‌یلی سباح روزنامه سیده  2017-ییلی 26- 04- 2017 کونی نشر بولگن مقاله‌سی

دنیاده‌گی مسلمانلر نینگ روحي و معنوي  پرچه‌لنیشی

مسلمان عالمي دچار بولگن  معمالردن اوزینی قوتقریب متفکر، اخلاقي جهتینی ینگیدن تیکلشی کیره‌ک. اوز عرف- عادتینی اسره‌ب او‌یلب، دنیاگه کینگ کولملی بیر نظریه بیلن قره‌شلری کیره‌ک.

مسلمان عالمی نینگ بولینیشی، محروميتی ایسه یامان باشقروولر سبب بولماقده.

سیاسي پرچه‌لنیشلر، سابق عالِملر دارالاسلام- تینچ اولکه‌سی دیب تعریف قیلینگن توپراقلر  دوچ کیلماقده. ایچکی اوروشلر، مذهب و قبیله‌لر آره‌سیده‌گی  توقنه‌شوولر، اشغاللر، حربي اره‌لشوولر، موفقیتسیز دولتلر و ضعیف حکومتلر مسلمان اولکه‌لری نینگ  طبيعي روشده  انسان منبعلرینی  یوق قیلماقده.

باشقه‌ تاماندن، سیاسي پرچه‌لنیش و بولینیش‌ده  ینه‌ کوپراق  قیغو بیرووچی  مسأله‌ ایسه  مسلمان عالمینی  بوگونگی کونده‌ بیر گِرداب اوزیگه  قره‌ب تارته‌یاتگن روحي و معنوي پرچه‌لنیش دیر.

مسلمان امپراطورلیکلر، دولتلر و امیرلیکلر سیاسي جهتیدن  فرقلی  بولیش  و کوچ اوچون  سبب بولگن  معمالردن البته‌‌  اوز حصه‌سیگه توشگننی آلگنلر. فقط، بالقانلر و افریقادن  یقین شرق و  جَنوب شرق آسیاگچه  بارگن مسلمان توپراقلرینی بیر- بیری بیلن  اوشلب توختگن اجتماعي تمایللر هر دایم کوچلی بولیب کیلینگن دیر. عینِ زمانده متفکر و معنوي جهتینی بهم لشیش امت نینگ اینگ کوچلی طرفیدیر. مسلمان عالمینی  روحي و معنوي جهتدن بیرلشتیرگن نرسه‌ ایسه  سیاسي، اتنیک و مذهب فرقلرینی   بیر تامان قوییش دیر. مسلمان عالمی،  بوگونگی کونده‌  بو  کوچنی ینگیدن  تاپیش گه مجبور دیر.

عنعنوي مسلمان جمعیتلر نینگ  متفکر نظریه سی و اجتماعي خَیالی وحدت ، عدالت و فضیلت اساسیده‌ دیر. بوندن تشقری ، الهی عشق و باشقه‌ بیری ایسه محبت دیر، اللّه نینگ ابدي  مرحمتی و مغفر‌تیگه کوره‌، اوستیده انشاء ایتیلگن باشقه‌ بیر  پای‌ دیوار حسابلنه‌دی. انسانلر، عقیده‌سی نینگ بیر پرچه‌ سی صفتیده اللّه نی، طبیعتنی و باشقه‌ انسانلرنی سیوماق مجبوريتیده ‌دیر. دنیا، انسانلرگه امانت قیلینگن و اولردن بو امانتگه رعایت‌ قیلیشی کوتیله‌دی. اوشبو دنیا نظریه سی عینِ زمانده دنیا نینگ فانیلیگینی و ممکن لر بیلن توله‌  ایکنینی مدافعه‌ قیله‌دی. ایچیده یشه گن بو « دنیا» اوزیدن اوزی آیاقده توخته‌ مه یدی. اوزی اوزیگه ییتگن بیر بارلیک ایمس.  بیر مقصدگه خذمت قیلیش اوچون بار و بو فانی بشریت گه،  بو دنیاده عقیده‌، عدالت  و فضیلتنی  اورنه‌تیش اوچون امکان بیرماقده. فقط‌گینه یخشی عمللریمیز، قیلگن خیرلریمیز انسانیت  اوچون   شرط حسابلنه‌دی.

بو معلوم دنیا نظریه سی و انسانلر اوچون معناسی ایسه  مسلمان عالمیده‌گی برچه‌ انسان حرکتیگه نفوذی بار دیر.  عادي بیر دهقان و یماقچیدن توتیب کتّه‌ معمارلر، عالِملر سوداگرلر و دولت اربابلریگچه  برچه‌، بو دنیا نینگ معما و قیینچیلیکلری نینگ تشقریسیده ایش- محبت و حقیقت نینگ متفکر و معنوي  هواسینی البته‌‌  تنفس قیلگن.

قوشینلر، اوروشلر و امپراطورلیکلر  بو دنیادن کیلیب کیتگن، فقط مسلمان جمعیتلر نینگ اخلاقي توزیلیشی  هر دایم حمایه‌ قیلینیب کیلینگن.

مسلمان عالمی ایشلب چیقرگن اینگ کتّه‌ علم، صناعت و عرفان اثرلری ، توپراقلریگه قیلینگن ایکّی کتّه‌ هجوم، خاچلیلر و موغول  اصطلاحسی اثناسیده و سونگره‌ اورته‌گه چیققن  ایسه بیر تصادف ایمس.

خاچلیلر  قدوس شریفنی 1099- ییلیده باسیب آلدیلر و اوشبو مقّدس توپراقنی آلدیندن هیچ کوریلمه‌گن شکلده قانگه بوله‌دی. موغوللر ایسه  قرشیلریگه چیققن هر نرسه‌نی یوق ایتدی. و 1258- ییلیده بغداد کوچه‌لری  کونلر  بویی  قان  بیلن  بویه‌لدی، بیر  پیتلر کوچلی بولگن  عباسي امپراطورلیکنی یوق قیلدیلر. مسلمانلر آره‌سیده سیاسي اوروش، 12- و 13- عصرلرده و سونگره‌ دییرلی توختاووسیز دوام ایتدی. فقط بولر نینگ هیچ بیراوی متفکر و روحي علملر ساحه‌سیده مسلمان  عالِملر نینگ اوزون رویخطی نینگ اورته‌گه چیقیش گه توسیق بوله‌ آلمه‌ دی.

امام غزالي، فخري الدین الراضی، السیوطي، ابن سینا، ابن رشد، ابن حاظم، ابن طفیل، ابن بججه، رومي، ابن عربي، سوهر‌وردی، البیروني ،  ناصرالدین الطوسی ابن خلدون  و باشقه لری اولرنی اوره‌ب آلگن  سیاسي و حربي باسیمگه قره‌مسدن  کرّه‌وي بیر مدنیت انشاع ایتدیلر.

کینگ کولملی سیاسي ماجرا  و حربي توقنه‌شوولر،عادي آدملر، شونینگدیک علمي و بدیعي همجمعیت حیاتیده هم بیر  تأثیری باردی. فقط بو، متفکر تنبللیک و أخلاقي کانفارمیزمنی  آقلش اوچون بیر بهانه‌ ایمس ایدی. ضدیگه امت نینگ متفکر و معنوي رهبرلری، انقراضلرنی، یره‌تووچی، ایگیلووچن و مسول بولیش اوچون فرصتلرگه ایلنتیردیلر.  اثرلرینی ایشلب چیقریش اوچون سیاسي و حربي انقراضلر نینگ   ییچیمینی کوتمه‌دیلر. ضدیگه، چیدملی اثرلر نینگ دواملیلیگی ، اوزاق مدت دوام ایتگن  سیاسي توقنه‌شوولر نینگ  ییچیمیگه  حصه‌ قوشدیلر .

مسلمان فیلسوفلر، عالِملر و صناعتچیلر و صنعتکارلر اوزلریگه خاص نظریه لری، فرقلی فکر و بحثلری بولگنی البته‌‌  توغری دیر. فقط  ینه‌ اثرلر بویی علمي و صنعت عنعنه‌سینی دوام ایتتیرگن مشترک تصور و متفکر بیر نظریه گه ایگه‌ ایدیلر.

« تورلیلیک ایچیده بوتونلیک»  (وحده فی لقطره  ) اساسینی دوام ایتتیرگن بیر توشونچه‌ شرایطیده محنت قیلدیلر. بو بیرلیک  فقط بیر‌گینه شکلده ایمسلیگی و تورلیلیک نینگ  بیر انقراض ایمسلیگینی مدافعه‌ قیلماقده ایدیلر.

اوشبو متفکر و معنوي نظریه ده‌گی بیرلیک بیردملیک بوگونگی  کونده‌کی مسلمان عالمیده موجود ایمس. مسلمان ضیالیلر اوز عنعنه‌لریگه  قنچه‌لیک باغلیق حس ایتماقده‌لر، نه‌ هم  دنیا نظریه سیگه ایگه‌ سیکولریزمنی اوزلشتیرماقده‌لر. عجایب بیر اوتمیش و  توقنه‌شوولر بیلن  توله‌  حاضر دنیا نینگ  ناانیق  بیر اوتمیشی آره‌سیده قیینه‌لماقده‌لر. بیر- بیریگه ضد اچینرلی بیر وضعیتده‌لر، گلوبال لشگن و اوز ارا بیردملیک کوپه‌ یگن دنیامیزده، ملي، مدني و مذهب کیملیکلر نظریه میزنی و ناراضیلیگیمیزنی خیره‌ قیلماقده. نتیجه‌ده  بدلی ایسه  جوده‌ آغیر بولگن روحي و معنوي بولینیشلرگه سبب بولماقده. موجود فرقلرنی و ضدلیکلرنی چوقورلشماقده. بیگانه‌لشیش و آخرگی بولمه‌گن  توقنه‌شوولرگه سبب بولماقده.

مسلمانلر عالمی  اوشبو  وضعیتدن قوتولیشی کیره‌ک. امتفکر و معنوي حیات ساحه‌سینی ینگیدن انشاع ایتیش لازم . اوز   عرف- عادت و اساسلریگه باغلیق قالیب، دنیاگه آچیق بیر  نظریه  بیلن  قره‌شلری  کیره‌ک.  سیاسي کیلیشماوچیلیکلر،  یشگن دنیانی توشونیش اوچون  اساسلر بوتونی  اوزلشتیریلسه معمالر  آشیب اوتیله‌دی.


لیبل: سیاست

علاقه لی ینگی لیکلر